به گزارش سیانان، بر اساس ارزیابی اطلاعاتی آمریکا، مجتبی خامنهای در کنار دیگر مقامات ارشد ایران نقش اساسی در تدوین راهبرد جمهوری اسلامی ایفا میکند. بنابر این ارزیابی، اگرچه حدود اختیارات در ساختار حکومت ایران مشخص نیست، اما خامنهای احتمالا در هدایت مذاکرات ایران و آمریکا نقش دارد.
آقای خامنهای از زمان حمله آمریکا و اسرائیل به بیت رهبری که منجر به کشتهشدن پدرش و چندین مقام ارشد جمهوری اسلامی ایران و جراحت خودش شد، در انظار عمومی ظاهر نشده و در خفا به سر میبرد. به گفته چند منبع آگاه به ارزیابی اطلاعاتی آمریکا، سرویسهای اطلاعاتی این کشور نتوانستهاند محل اختفای آقای خامنهای را بهصورت بصری تایید کنند.
آگهی
آگهی
به گفته یک منبع آگاه، بخشی از این ابهام ناشی از آن است که رهبر جدید جمهوری اسلامی از هیچ ابزار الکترونیکی برای ارتباطات خود استفاده نمیکند. او تنها با کسانی که میتوانند حضوری به ملاقاتش بیایند در ارتباط است و پیامهای خود را از طریق پیک ارسال میکند.
به گفته منابع، آقای خامنهای همچنان در انزوا به سر میبرد و برای جراحاتش تحت درمان است. به گفته آنها، سوختگیهای شدید در یک سمت بدن او، صورت، بازو، بالاتنه و پای او را تحت تاثیر قرار داده است.
با این حال، در دو ماه گذشته گزارشها و روایتهای مختلف و ضدونقیضی از وضعیت سلامت آقای خامنهای منتشر شده است.
مظاهر حسینی، مسئول دیدارهای رهبر پیشین جمهوری اسلامی روز جمعه در یک تجمع حکومتی گفت که مجتبی خامنهای در جریان بمباران بیت رهبری بر اثر موج انفجار دچار آسیبدیدگی جزئی در ناحیه زانو، کمر و پشت گوش شده است.
رویترز ماه گذشته به نقل از «سه منبع نزدیک به حلقه حکومت در ایران» گزارش داد که صورت آقای خامنهای در جریان حمله آمریکا و اسرائیل دچار تغییر شکل شده است و او از آسیب جدی در یک یا هر دو پا رنج میبرد.
نیویورکتایمز نیز به نقل از چهار مقام ایرانی گزارش داد که یکی از پاهای آقای خامنهای سه بار تحت عمل جراحی قرار گرفته و در انتظار پروتز است. همچنین یکی از دستانش عمل جراحی داشته و بهتدریج در حال بازیابی عملکرد خود است. به گفته این مقامات، صورت و لبهای آقای خامنهای نیز بهشدت دچار سوختگی شده که صحبت کردن را برایش دشوار کرده است و در نهایت به جراحی پلاستیک نیاز خواهد داشت.
بنابر این گزارش، بهرغم جراحات، مجتبی خامنهای از نظر ذهنی هوشیار و درگیر امور است.
مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران اوایل هفته گفت که دیداری دو ساعته با آقای خامنهای داشته است. این نخستین ملاقات حضوری گزارششده میان یک مقام ارشد حکومت ایران و رهبر جدید جمهوری اسلامی بود.
به گزارش سیانان به نقل از منابع آگاه، اطلاعات مقامات آمریکایی نسبت به وضعیت آقای خامنهای مبتنی بر اطلاعاتی است که از کسانی بهدست آمده است که با او در ارتباط بودهاند. با این حال، تحلیلگران این اطلاعات با این پرسش مواجهاند که آیا برخی از افراد حاضر در ساختار قدرت در ایران ممکن است با هدف استفاده از اختیارات آقای خامنهای برای پیشبرد برنامههای خود، مدعی دسترسی به او شده باشند؟
خامنهای چه نقشی در ساختار قدرت در ایران ایفا میکند؟
به گزارش سیانان، اگرچه بنابر ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا، مجتبی خامنهای در تدوین راهبرد مذاکراتی ایران برای پایان دادن به جنگ نقش دارد، به گفته یک منبع آگاه از تازهترین اطلاعات، شواهدی وجود دارد که او نسبتا از فرایند تصمیمگیری کنار گذاشته شده و تنها بهصورت پراکنده در دسترس است.
در نتیجه، به گفته این منبع، مقامات ارشد سپاه پاسداران در کنار محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی عملا اداره امور را در دست دارند.
یک منبع دیگر آشنا با ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا گفت: «هیچ نشانهای مبنی بر اینکه [مجتبی خامنهای] بهطور مداوم دستور میدهد، وجود ندارد. اما هیچ چیز هم ثابت نمیکند که او دستور نمیدهد.»
به گزارش سیانان، پیامدهای عملیات آمریکا و اسرائیل که به کشته شدن علی خامنهای و دیگر مقامهای ارشد ایرانی انجامید، تا حد زیادی در ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا پیش از تصمیم دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا برای آغاز درگیری پیشبینی شده بود. این ارزیابیها نشان میداد که کشتن علی خامنهای بعید است به سقوط جمهوری اسلامی منجر شود.
یک منبع آگاه گفت: «حتی اگر آیتالله را حذف کنید، جانشینان او هم همگی تندرو هستند». این گفته بازتاب همان چیزی است که به گفته چندین منبع در ارزیابی اطلاعاتی آمریکا پیشبینی شده بود. به گفته این منابع، در این ارزیابیها آمده بود که رژیم ایران عمدتا تحت کنترل سپاه و چهرههای دیگری خواهد بود که از نظر ایدئولوژیک با چهرههای حذفشده همسو هستند.
علی واعظ، مدیر پروژه ایران در گروه بینالمللی بحران، پیشتر به سیانان گفته بود فارغ از اینکه رهبر جدید جمهوری اسلامی در موقعیت هدایت مذاکرات باشد یا نه، «نظام از او برای گرفتن تایید نهایی درباره تصمیمهای کلی کلیدی استفاده میکند، نه برای تاکتیکهای مذاکرات.»
آقای واعظ گفت: «نظام عمدا نقشآفرینی مجتبی خامنهای را برجسته میکند، زیرا این موضوع برای آنها در برابر انتقادهای داخلی سپر حفاظتی فراهم میکند.»
او افزود: «مجتبی خامنهای در عمل غایب است، بنابراین نسبت دادن دیدگاهها به او پوشش خوبی برای مذاکرهکنندگان ایرانی است تا خود را در برابر انتقادها محافظت کنند.»