احتمال نشت نفت در نزدیکی جزیره خارک؛ «درگیری در خلیج فارس فعلا متوقف شده است»

بر اساس ارزیابی آژانس اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا)، ایران تا حدود ماه دیگر متحمل فشار سنگین اقتصادی ناشی از محاصره بنادر توسط ایالات متحده نخواهد شد. به گفته یک مقام آمریکایی آگاه از این ارزیابی، این امر نشان‌دهنده آن است که اهرم فشار آمریکا بر ایران همچنان محدود است.

با این حال، یک مقام ارشد اطلاعاتی آمریکایی ادعا‌ها درباره ارزیابی سیا را «نادرست» خواند و گفت: «این محاصره خسارت واقعی و فزاینده وارد می‌کند. تجارت را قطع می‌کند، درآمد را از بین می‌برد و فروپاشی اقتصادی سیستماتیک را تسریع می‌کند.»

به گزارش واشنگتن‌پست به نقل از سه منبع آگاه از این ارزیابی، تحلیل جامعه اطلاعاتی آمریکا، که ارزیابی‌های محرمانه‌اش درباره ایران اغلب محتاطانه‌تر از اظهارات علنی دولت بوده، همچنین نشان داده است که تهران، به‌رغم هفته‌ها بمباران شدید از سوی آمریکا و اسرائیل، همچنان از توانمندی‌های قابل توجهی در زمینه موشک‌های بالستیک برخوردار است.

به گفته یک مقام آمریکایی، ایران حدود ۷۵ درصد از موجودی پیش از جنگِ پرتابگرهای متحرک و حدود ۷۰ درصد از ذخایر موشکی پیش از جنگ خود را حفظ کرده است. این مقام گفت شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد حکومت ایران توانسته تقریبا همه تاسیسات ذخیره‌سازی زیرزمینی خود را بازیابی و بازگشایی کند، برخی موشک‌های آسیب‌دیده را تعمیر کند و حتی تعدادی موشک جدید را که هنگام آغاز جنگ تقریبا تکمیل شده بودند، مونتاژ کند.

وزارت خزانه‌داری آمریکا روز جمعه از اعمال تحریم‌هایی علیه ۱۰ فرد و شرکت، از جمله چند شرکت مستقر در چین و هنگ‌کنگ، خبر داد. این افراد و شرکت‌ها متهم شده‌اند که به تلاش‌های ایران برای تهیه سلاح و مواد خام مورد نیاز برای ساخت پهپادهای شاهد و موشک‌های بالستیک کمک کرده‌اند.

این اقدام تنها چند روز پیش از سفر دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا به چین انجام می‌شود. آقای ترامپ قرار است هفته آینده با شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهوری چین در پکن دیدار کند.

وزارت خزانه‌داری آمریکا در این بیانیه اعلام کرد که با هدف جلوگیری از بازسازی ظرفیت تولید نظامی تهران، برای اقدام اقتصادی علیه پایگاه صنعتی نظامی ایران آماده است.

این وزارتخانه همچنین افزود که آماده اقدام علیه شرکت‌های خارجی حامی تجارت غیرقانونی ایران، از جمله شرکت‌های هواپیمایی و نیز اعمال تحریم‌های ثانویه علیه موسسات مالی خارجی کمک‌کننده به ایران، از جمله نهادهای مرتبط با پالایشگاه‌های مستقل نفتی چین، موسوم به «قوری» است.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا عصر جمعه گفت که اگر واشنگتن با تهران بر سر پایان جنگ به توافق نرسد، ایالات متحده اجرای «پروژه آزادی»، برقراری چتر دفاعی در تنگه هرمز و هدایت کشتی‌ها برای عبور از این تنگه را از سر می‌گیرد. رئیس‌جمهوری آمریکا بدون پرداختن به جزئیات بیشتر، گفت که همزمان با اجرای «پروژه آزادی»، آمریکا اقدامات دیگری را نیز علیه ایران انجام خواهد داد.

آقای ترامپ گفت: «اگر همه‌چیز امضا نشود و به نتیجه نرسد، مسیر دیگری در پیش می‌گیریم.»

او افزود: «شاید به پروژه آزادی بازگردیم، اما این پروژه آزادی پلاس خواهد بود، یعنی پروژه آزادی به علاوه اقدامات دیگر.»

تصاویر ماهواره‌ای و گزارش‌های منتشرشده نشان می‌دهد که یک لکه بزرگ نفتی به وسعت حدود ۷۱ کیلومتر مربع در آب‌های اطراف جزیره خارک، مهم‌ترین پایانه صادرات نفت خام ایران، شکل گرفته است. این لکه نخستین‌بار در اوایل هفته و سپس به‌طور واضح‌تر روز جمعه در تصاویر ماهواره‌ای مشاهده شد.

به گفته آمی دانیل، مدیرعامل شرکت اطلاعات دریایی «ویندوارد ای‌آی» منشأ دقیق این نشت هنوز مشخص نیست، اما با توجه به تنش‌های نظامی در منطقه، احتمال نمی‌رود عملیات پاک‌سازی در این آب‌ها به‌زودی آغاز شود.

او همچنین زمان‌بندی نشت را پیش از آخرین موج حملات آمریکا در منطقه عنوان کرده است.

از سوی دیگر، پنتاگون از اظهار نظر درباره این که آیا جزیره خارک هدف حملات هوایی اخیر بوده یا نه خودداری کرده است.

جزیره خارک در بخش شمالی خلیج فارس و دورتر از تنگه هرمز قرار دارد.

نینا نوئل، کارشناس عملیات بحران در سازمان صلح سبز آلمان، گفته است که احتمال رسیدن این لکه نفتی به خشکی کم به نظر می‌رسد، اما همچنان می‌تواند به زیستگاه‌های حساس دریایی آسیب وارد کند.

مظاهر حسینی، مسئول دیدارهای دفتر رهبر پیشین جمهوری اسلامی، در تجمعی حکومتی اعلام کرد که مجتبی خامنه‌ای در جریان بمباران محل اقامت و دفتر علی خامنه‌ای بر اثر موج انفجار دچار آسیب‌دیدگی جزئی در ناحیه زانو، کمر و پشت گوش شده است.

او همچنین گفت همسر مجتبی خامنه‌ای در این حمله کشته شده، اما حال عمومی خودش اکنون خوب است و به گفته حسینی، «در سلامت کامل» به سر می‌برد.

حسینی همچنین گزارش‌های مربوط به جراحت شدید پیشانی او را نادرست خواند و گفت تنها ترک کوچکی پشت گوشش ایجاد شده که مشخص نیست.

او ظاهرا در توضیح غیبت مجتبی خامنه‌ای در انظار عمومی گفت: «دشمن به بهانه‌های مختلف می‌خواهد یک تصویری، چیزی از او بگیرد تا بتواند کاری بکند. صبر کنید، عجله نکنید به وقتش ایشان با همه شما صحبت می‌کند.»

ایران اقدامات اخیر نیروهای آمریکایی در مناطق جنوبی را «نقض آتش‌بس» خواند.

امیرسعید ایروانی، سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران در نامه‌ای به دبیرکل سازمان ملل و شورای امنیت نوشت: «اقدام نظامی آمریکا علیه دو نفتکش ایرانی در مجاورت بندر جاسک و تنگه هرمز، و نیز حملات علیه چندین نقطه در مناطق ساحلی ایران مشرف به تنگه هرمز، در نقض آشکار آتش‌بس ۸ آوریل ۲۰۲۶ و نقض فاحش بند ۴ ماده ۲ منشور ملل متحد محسوب می‌شود.»

خبرگزاری تسنیم نزدیک به سپاه پاسداران جمعه شب گزارش داد که درگیری‌ها در خلیج فارس «فعلا متوقف شده» است.

بنا به همین گزارش «احتمال آغاز مجدد» این درگیری‌ها وجود دارد. اسکله‌ها و مناطق ساحلی جنوب ایران پنجشنبه شب از سوی آمریکا مورد حمله قرار گرفت.

پیش از این خبرگزاری فارس دیگر رسانه نزدیک به سپاه روز جمعه گزارش داده بود که درگیری‌ها بین ایران و آمریکا در نزدیکی تنگه هرمز «در جریان است».

تسنیم به نقل از یک منبع نظامی نوشته است که نیروی دریایی ایران پس از اقدام نیروهای آمریکایی علیه نفتکش‌های ایرانی «آتش حملات» خود را آغاز کردند.

در ادامه به نقل از همین منبع آمده است که «پس از مدتی تبادل آتش هم‌اینک درگیری‌ها متوقف شده و فضا آرام است».

نت‌بلاکس که وضعیت اینترنت در جهان را ارزیابی می‌کند، اعلام کرد قطع اینترنت در ایران امروز وارد هفتادمین روز متوالی شد.

بر اساس اعلام نت‌بلاکس، اتصال دیجیتال در زمان بحران، اهمیتی حیاتی دارد و محدود کردن دسترسی شهروندان به اینترنت، بیشترین آسیب را به افرادی مانند افراد دارای معلولیت، دانشجویان و کسب‌وکارهای کوچک وارد می‌کند.

ایران پس از حملات آمریکا و اسرائیل به این کشور در ۲۸ فوریه، دسترسی عموم شهروندان را به اینترنت قطع کرد.

خبرگزاری رویترز در گزارشی نوشت تصاویر ماهواره‌ای ثبت‌شده در روزهای۶ تا ۸ مه (۱۶ تا ۱۸ اردیبهشت)، لکه‌ای بزرگ را در آب‌های اطراف جزیره خارک نشان می‌دهد که به گفته کارشناسان با نشت نفت سازگار است.

بر اساس این گزارش، لکه‌ای خاکستری و سفیدرنگ در غرب جزیره خارک دیده شده که به گفته یک پژوهشگر، مساحتی حدود ۴۵ کیلومتر مربع را پوشش می‌دهد.

رویترز در گزارش خود به نقل از کارشناسان نوشته است این نشت احتمالی می‌تواند بزرگ‌ترین مورد از زمان آغاز حمله نظامی آمریکا و اسرائیل بخ ایران در ۲۸ فوریه تا به امروز باشد.

جزیره خارک، مهم‌ترین پایانه صادرات نفت ایران است که در جریان جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، هدف حملات آمریکا قرار گرفته بود.

عکس از آسوشیتدپرس

ارتش ایالات متحده روز جمعه ویدئویی از دو نفتکش ایرانی منتشر کرد که دودکش‌های آن‌ها توسط یک جنگنده آمریکایی هدف قرار گرفته بود؛ اقدامی که تازه‌ترین رویارویی میان آمریکا و ایران به شمار می‌رود.

دو کشور روز پنج‌شنبه در نزدیکی سواحل ایران به تبادل آتش پرداختند؛ هم‌زمان با عبور ناوهای نیروی دریایی آمریکا از تنگه هرمز. آمریکا همچنین اوایل این هفته یک کشتی ایرانی دیگر را نیز از کار انداخته بود.

دریابد برد کوپر، فرمانده سنتکام (فرماندهی مرکزی آمریکا)، در بیانیه‌ای گفت: «نیروهای آمریکا در خاورمیانه همچنان متعهد به اجرای کامل محاصره کشتی‌هایی هستند که وارد ایران می‌شوند یا از آن خارج می‌گردند.»

سنتکام روز جمعه در بیانیه‌ای اعلام کرد که نیروهای این کشور به دو نفتکش ایرانی که قصد داشتند محاصره دریایی کشور را نقض کنند حمله کرده‌اند.

بنا به همین گزارش یک جنگنده نیروی دریایی آمریکا پس از آن‌که این کشتی‌ها تلاش کردند وارد یکی از بنادر ایران شوند، آنها را در خلیج عمان هدف قرار داد.

خبرگزاری فارس نزدیک به سپاه پاسداران ایران عصر روز جمعه گزارش داد که از ساعاتی پیش درگیری‌های پراکنده‌ای بین نیروهای ایرانی و آمریکایی در تنگه هرمز روی داده است.

این خبرگزاری در گزارش خود نوشته است که این درگیری‌ها در «محدوده تنگه هرمز در جریان است.»

آمریکا پنجشنبه شب به نقاطی در جنوب ایران حمله کرد اما در عین حال تاکید کرد که این اقدام به معنای «نقض آتش‌بس» نیست.

یک مقام آمریکایی به فاکس‌نیوز گفت ارتش ایالات متحده روز جمعه چند نفتکش را که تلاش داشتند محاصره بنادر ایران را دور بزنند، هدف حملات هوایی قرار داد.

این مقام گفت: «این‌ها نفتکش‌های بسیار بزرگ حمل نفت خام (VLCC) بودند. کشتی‌های عظیم و خالی که تلاش می‌کردند به ایران بازگردند» و افزود که آن‌ها «سعی داشتند محاصره را نقض کنند.»

این مقام اضافه کرد که چند نفتکش هدف قرار گرفتند.

این نفتکش‌های خالی ممکن بود در تلاش باشند به ایران بازگردند تا به کشور زمان بیشتری برای ذخیره‌سازی نفت بدهند.

رسانه‌های ایران روز جمعه به نقل از فرماندار میناب در جنوب کشور گزارش دادند که ۱۰ ملوان در جریان حمله پنجشنبه شب آمریکا مصدوم شدند.

بنا به همین گزارش در حمله شبانه ایالات متحده به مناطقی در جنوب ایران در نزدیکی تنگه هرمز ۵ ملوان دیگر مفقود شدند.

به گفته فرماندار میناب این ملوانان در پی حمله به یک شناور باری مصدوم و مفقود شدند.

وزیر امور خارجه آمریکا که در ایتالیا سفر می‌کند، گفت ایالات متحده انتظار دارد ایران تا اواخر روز جمعه پاسخی درباره گفت‌وگوهای دیپلماتیک جاری ارائه دهد.

روبیو که هم‌زمان مشاور امنیت ملی کاخ سفید نیز هست، به خبرنگاران گفت: «امروز باید چیزی بفهمیم.»

او افزود: «امیدوارم این یک پیشنهاد جدی باشد. واقعا امیدوارم.»

او هشدار داد که اگر ایرانی‌ها به کشتی‌های نیروی دریایی آمریکا حمله کنند، «منفجر خواهند شد.»

خبرنگاران از او درباره گزارش یک شرکت داده‌های کشتیرانی سوال کردند که مدعی بود ایران یک نهاد دولتی برای بررسی و دریافت مالیات از کشتی‌هایی که قصد عبور از تنگه را دارند ایجاد کرده است.

مارکو روبیو در پاسخ پرسید: «آیا جهان خواهد پذیرفت که ایران اکنون یک آبراه بین‌المللی را کنترل می‌کند؟»

او افزود: «جهان آماده است در این باره چه اقدامی انجام دهد؟»

او همچنین به تهران هشدار داد که به دارایی‌های دریایی آمریکا در منطقه حمله نکند. آمریکا اعلام کرد که حملاتی علیه سه کشتی نیروی دریایی این کشور در تنگه هرمز را خنثی کرده است.

او گفت: «خط قرمز کاملا روشن است. اگر آمریکایی‌ها را تهدید کنند، نابود خواهند شد.»

رسانه‌های ایران عصر روز جمعه از شنیده شدن صدای انفجار در شهرستان سیریک در جنوب کشور و در نزدیکی تنگه هرمز خبر دادند.

به گفته این رسانه‌ها مشخص نیست که منشاء این صدا چه بوده است.

رسانه‌های ایران به نقل از ساکنان محلی از شنیده شدن صدای انفجار خبر داده‌اند. این در حالی است که تاکنون هیچ کدام از منابع رسمی در این مورد اظهارنظر نکرده‌اند.

در ادامه تنش‌ها در خاورمیانه، ایران روز جمعه اعلام کرد یک نفتکش تحت تحریم ایالات متحده که حامل نفت ایران بود را در دریای عمان توقیف کرده و به سواحل خود بازگردانده است. هرچند از بیانیه آن مشخص نیست که چرا آن را بازگردانده است.

نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در بیانیه‌ای که از تلویزیون دولتی پخش شد با اشاره به اجرای مصوبه شورای عالی امنیت ملی و با حکم قضایی گفت: «نیروی دریایی جمهوری اسلامی ایران، از طریق یک عملیات ویژه برنامه‌ریزی شده در دریای عمان، نفتکش متخلف اوشن کوی را توقیف کرد.» ارتش افزود که نفت متعلق به «جمهوری اسلامی» بوده است.

ارتش در ادامه این بیانیه بدون ارائه جزئیات بیشتر اعلام کرد که این کشتی پس از آنکه به دنبال «آسیب رساندن و مختل کردن صادرات نفت ایران و منافع ملت ایران» بود، به سواحل جنوبی ایران هدایت و به مراجع قضایی تحویل داده شد.

این خبر پس از آن منتشر می‌شود که ارتش آمریکا اعلام کرد پس از حمله به سه ناو آمریکایی هنگام عبور از تنگه هرمز به سمت خلیج عمان، «تاسیسات نظامی ایران» را هدف قرار داده است.

در واکنش به این تحولات، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، در شبکه اجتماعی تروث سوشال ایران را تهدید کرد که اگر «به‌سرعت» توافقی را امضا نکند، با پاسخ‌های «شدید و خشونت‌آمیز» روبه‌رو خواهد شد.

توقیف نفتکش«اوشن کوی»، عکس از مهر

غلامحسین محسنی اژه‌ای، رئیس قوه قضائیه تهدید کرد که «عناصر خائن به وطن را وفق قانون، قاطعانه محاکمه و مجازات کرده و در این راه از سرزنش سرزنشگران ابایی نداریم».

رئیس قوه قضائیه ایران راهبرد قوه قضاییه را در شرایط فعلی حمایت و پشتیبانی «از تعقیب و دستگیری جواسیس، نفوذی‌ها و خائنین» اعلام کرد.

او همچنین در صفحه مجازی خود نوشت: «ملت ایران ۷۰ روز در خیابان‌ها میدان‌داری کرد و معادلات را به نفع جبهه حق تغییر داد.»

اژه‌ای همچنین با اشاره به «پیروزی در جنگ ۴۰ روزه» آن را «مرهون حضورِ آگاهانه مردم بصیر و ولایتمدار ایران» دانست و با اشاره به «خیمه نظام اسلامی» آن را به «خواست مردم» برپا شده دانست که «تا همیشه با همت وحمایت مردم» بر پای خواهد ماند.

اژه‌ای، رئیس قوه قضائیه، عکس از مهر

وزارت امور خارجه چین اعلام کرد که پکن نسبت به افزایش شمار کشتی‌هایی که در پی تنش‌ها در تنگه هرمز هدف قرار گرفته‌اند، «شدیدا نگران» است.

به گزارش الجزیره، در بیانیه این وزارتخانه آمده است که یک نفتکش چینی نیز در تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفته است.

پکن همچنین اعلام کرد که شماری از شهروندان چینی در این کشتی حضور دارند، اما تاکنون گزارشی از زخمی شدن اعضای خدمه منتشر نشده است.

کشتی‌های باری در تنگه هرمز در نزدیکی بندرعباس، ایران، ۴ مه ۲۰۲۶، AP

محمد اسحاق دار، وزیر امور خارجه پاکستان اعلام کرد که از ویویان بالاکریشنان، وزیر امور خارجه سنگاپور، خواسته است از تلاش‌ها برای بازگرداندن ملوانان پاکستانی و ایرانی حاضر در کشتی‌هایی که توسط نیروهای آمریکایی توقیف شده‌اند، حمایت کند. این کشتی‌ها در حال نزدیک شدن به آب‌های سنگاپور هستند.

آقای اسحاق‌دار در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که همزمان با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، نیز در حال هماهنگی است و پاکستان «آمادگی دارد بازگشت امن شهروندان ایرانی به ایران از طریق خاک پاکستان را تسهیل کند.»

او همچنین خاطرنشان کرد که وزارت امور خارجه پاکستان در هماهنگی کامل با مقامات ایالات متحده قرار دارد.

وزیر خارجه پاکستان همچنین اعلام کرد که در کشتی‌های توقیف‌شده، ۱۱ ملوان پاکستانی و ۲۰ ملوان ایرانی حضور دارند.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، پس از حمله به سه کشتی آمریکایی در حال عبور از تنگه هرمز، ایران را به «پاسخی شدید» تهدید کرد و خواستار امضای «سریع» یک توافق از سوی تهران شد.

ترامپ در پیامی در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» نوشت: «موشک‌هایی به سمت ناوشکن‌های ما شلیک شد، اما به‌راحتی رهگیری شدند. همچنین پهپادهایی به سمت ما آمدند که بلافاصله در آسمان منهدم و خاکستر شدند.»

او افزود: «همان‌طور که امروز بار دیگر آن‌ها را خنثی کردیم، اگر توافق خود را امضا نکنند، و آن هم خیلی سریع، در آینده بسیار شدیدتر و خشن‌تر به آن‌ها ضربه خواهیم زد.»

دونالد ترامپ، ۸ مه ۲۰۲۶، AP

وزارت دفاع امارات متحده عربی اعلام کرد سامانه‌های پدافند هوایی این کشور صبح جمعه برای مقابله با موشک‌ها و پهپادهای شلیک‌شده از ایران وارد عمل شده‌اند؛ این در حالی است که از ۸ آوریل به‌طور رسمی آتش‌بس میان ایران و آمریکا برقرار شده است.

این وزارتخانه در بیانیه‌ای در شبکه ایکس اعلام کرد: «پدافند هوایی امارات متحده عربی در حال مقابله با حملات موشکی و پهپادی از مبدأ ایران است.»

در ادامه این بیانیه آمده است: «وزارت دفاع تأیید می‌کند صداهایی که در بخش‌های مختلف کشور شنیده شده، ناشی از رهگیری موشک‌های بالستیک، موشک‌های کروز و پهپادها توسط سامانه‌های دفاع هوایی امارات بوده است.»

این خبر در حالی است که ایران امارات را در پی حمله به قشم و بندرعباس تهدید کرده بود ؛ «اگر معلوم شود کار امارات بوده، این کشور هزینه‌اش را پرداخت خواهد کرد»

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، با وجود درگیری میان نیروهای آمریکایی و ایرانی در تنگه هرمز، تأکید کرد که آتش‌بس میان تهران و واشنگتن همچنان پابرجاست.

ترامپ در گفت‌وگو با خبرنگاران درباره حمله به سه کشتی آمریکایی گفت: «آن‌ها امروز با ما بازی کردند. ما هم آن‌ها را کنار زدیم. آن‌ها بازی کردند؛ من این را یک مسئله جزئی می‌دانم.»

درگیری‌های اخیر میان نیروهای آمریکایی و ایرانی در تنگه هرمز در حالی رخ داده که واشنگتن همچنان در انتظار پاسخ تهران به آخرین پیشنهاد خود برای پایان دائمی جنگ است.

دونالد ترامپ در حالی تهدید آتش‌بس در ایران را کم‌اهمیت جلوه می‌دهد که به گفته ایالات متحده، ایرانی‌ها اولین حملات را علیه ناوشکن‌های آمریکایی انجام دادند، در حالی که تهران ارتش آمریکا را به نقض آتش‌بس متهم می‌کند. در بیانه ارتش ایران آمده است که آمریکا «با نقض آتش‌بس، یک نفتکش ایرانی را که از ساحل ایران خارج می‌شد و همچنین یک کشتی دیگر را هدف قرار داده» که «بلافاصله توسط نیروهای ایرانی تلافی شده است.»

با این وجود، رئیس جمهوری آمریکا مدعی است که مذاکرات در حال پیشرفت است، در حالی که جمهوری اسلامی را همچنان تهدید می‌کند.

به گفته ایالات متحده، ایرانی‌ها با استفاده از موشک، پهپاد و شلیک گلوله از قایق‌های تندرو کوچک، حملاتی را علیه سه ناوشکن نیروی دریایی ایالات متحده که در حال عبور از تنگه هرمز به سمت خلیج عمان بودند، انجام دادند. منابع ایرانی نیز از انفجارهایی در جزیره قشم، غرب تهران و در شهر سیریک گزارش دادند.

دونالد ترامپ، ۸ می ۲۰۲۶، AP