تردد کشتیها در تنگه هرمز به بالاترین سطح خود از روزهای آغازین جنگ رسیده است، زیرا کشورهای بیشتری ظاهرا موفق به دستیابی به توافقهایی با ایران برای عبور امن شدهاند.
در پایان هفته گذشته ۲۱ کشتی از این آبراه عبور کردند؛ در حالی که دولتهای بیشتری که با کمبود انرژی مواجه شدهاند، مشغول مذاکره برای خارج کردن کشتیها، محمولهها و خدمه خود از خلیج فارس هستند؛ امری که کنترل تهران بر این مسیر را تقویت میکند.
آگهی
آگهی
از اوایل ماه مارس تاکنون این تعداد، بیشترین میزان تردد در دو روز است. از میان کشتیهای عبوری، ۱۳ فروند به سوی دریای عرب حرکت کردند.
کشتیهای ایرانی همچنان بخش عمده تردد را تشکیل میدهند، اما روز یکشنبه یک نفتکش حامل نفت خام عراق نیز از تنگه هرمز عبور کرد. پیش از عبور این کشتی، ایران اعلام کرده بود برای کشور «برادر» عراق، معافیت قائل خواهد شد.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
هند که برای خروج برخی کشتیها مذاکره کرده و حتی برای نخستین بار در سالهای اخیر گاز مایع ایران را دریافت کرده است، اکنون شاهد عبور هشت نفتکش الپیجی خود بوده است.
با وجود اینکه تعداد کشتیهای عبوری هنوز تنها کسری از سطح پیش از جنگ است، یعنی زمانی که روزانه حدود ۱۳۵ کشتی بهطور منظم عبور میکردند، کشورهای بیشتری در حال کسب مجوز عبور هستند. هفته گذشته، دو کشتی کانتینری مرتبط با چین پس از دو بار تلاش موفق به عبور شدند. همچنین دو کشتی مرتبط با ژاپن نیز از این مسیر عبور کردهاند.
تنگه هرمز، این گذرگاه باریک که خلیج فارس را به سایر نقاط جهان متصل میکند، با ورود جنگ به هفته ششم به کانون توجه تبدیل شده است؛ در حالی که دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، تهدید کرده است که در صورت باز نشدن این مسیر، زیرساختهای غیرنظامی ایران را هدف قرار خواهد داد و «جهنم» را بر آن نازل خواهد کرد. تهران اعلام کرده است که تنها زمانی این مسیر را باز میکند که با عوارضی که از کشتیها برای عبور دریافت میکند، بتواند خسارات جنگ را جبران کند.
مویو شو، تحلیلگر ارشد نفت خام از شرکت کپلر سنگاپور به خبرگزاری بلومبرگ گفت: «ایران در حالی که همزمان کنترل خود بر هرمز را تقویت میکند، مشغول پاسخگویی به درخواستهای شرکای خود است. عبور همچنان به اراده ایران وابسته است و اگر درگیری تشدید شود، وضعیت میتواند هر لحظه تغییر کند.»
ایران همچنین در حال پیشبرد قانونی برای تنظیم کنترل خود بر تنگه و تعیین هزینههای عبور است؛ اقدامی که به گفته مالکان کشتی، نظام پرداختی خاصی را که طی هفتههای اخیر برقرار بوده، رسمیت میبخشد.
در حالی که تهران با کشورهای دوست مذاکره میکند، مفاد این توافقها همچنان مبهم باقی مانده است. این ابهام حتی در مواردی که توافقها بهطور عمومی اعلام شدهاند، مانند توافق با عراق نیز وجود دارد و در مواردی مانند کشتیهای مرتبط با فرانسه و ژاپن، جزئیات دقیق طرفهایی که مجوز عبور را گرفتهاند، روشن نیست.
هفته گذشته ۲۰ سهمیه برای خارج کردن کشتیها از خلیج فارس به پاکستان پیشنهاد شد، یعنی بیش از تعداد کشتیهایی که در حال حاضر پشت تنگه هرمز متوقف ماندهاند. این کشور در حال بررسی گزینههایی از جمله بهکارگیری نفتکشهای دیگر و احتمالا تغییر پرچم آنها برای تامین کود، نفت و سایر نیازهاست.
کشتیهایی مرتبط با چین، ترکیه، یونان و تایلند نیز از این مسیر عبور کردهاند.
تا کنون بیشتر کشتیهایی که مجوز عبور دریافت کردهاند، از مسیری که به نظر میرسد توسط تهران تعیین شده، نزدیک به سواحل ایران حرکت کردهاند. با این حال، برخی نیز شروع به انتخاب مسیر در امتداد ساحل مقابل کردهاند. عمان که در آبهای این تنگه شریک است، روز یکشنبه تایید کرد که برای تسهیل جریان عبور، مذاکراتی انجام داده است.