دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اعلام کرد حفاظت از تنگه هرمز بر عهده ایالات متحده نخواهد بود و کشورهایی که به این آبراه وابستهاند باید مسئولیت آن را بر عهده بگیرند. او همچنین گفت عملیات نظامی آمریکا علیه ایران احتمالا ظرف دو تا سه هفته به پایان میرسد.
ترامپ که در کاخ سفید با خبرنگاران صحبت میکرد، گفت: «ما هیچ نقشی در آنچه در تنگه هرمز رخ میدهد نخواهیم داشت.» او افزود: «این کار ما نیست. این کار فرانسه است یا هر کشوری که از این تنگه استفاده میکند.»
آگهی
آگهی
این اظهارات پس از آن مطرح شد که او ساعاتی قبل از متحدان آمریکا بهدلیل حمایت نکردن از جنگ با ایران انتقاد کرده بود.
ترامپ گفت آمریکا در حال «تمام کردن کار» در ایران است و پیشبینی کرد این عملیات «شاید ظرف دو هفته، یا کمی بیشتر» به پایان برسد. او افزود: «میخواهیم هر آنچه دارند را از بین ببریم.»
با وجود آنکه ترامپ پیشتر چند هدف مختلف برای جنگ مطرح کرده بود، این بار تاکید کرد تنها هدف او این بوده که ایران به سلاح هستهای دست پیدا نکند و مدعی شد این هدف «محقق شده است»؛ بدون آنکه توضیح بیشتری ارائه دهد.
او همچنین گفت ممکن است در هفتههای آینده توافقی با ایران حاصل شود، اما هشدار داد در غیر این صورت آمریکا اهداف بیشتری را هدف قرار خواهد داد و گفت: «چند پل خوب در نظر داریم.»
در هفتههای اخیر، ترامپ بارها میان تاکید بر پیشرفت در مسیر دیپلماسی با ایران و تهدید به گسترش دامنه جنگ در نوسان بوده است.
ترامپ در سخنرانی «بسیار مهم» پنجشنبه چه خواهد گفت؟
در همین حال کارولین لویت، سخنگوی کاخ سفید اعلام کرد که رئيس جمهور آمریکا پنجشنبه ساعت چهار و نیم صبح به وقت تهران در یک سخنرانی تلویزیونی با مردم آمریکا صحبت خواهد کرد. پایگاه خبری اکسیوس نیز گزارش داده که او قرار است در این سخنرانی درباره جنگ با ایران صحبت کند.
سخنگوی کاخ سفید هم سخنرانی ترامپ را «بسیار مهم» توصیف کرده است.
در حالیکه گزارشها در خصوص احتمال پایان جنگ بیشتر به گوش میرسد تحرکات نظامی و اعزام نیروهای آمریکایی به خلیج فارس باعث شده تا برخی ناظران اقدامات دولت ترامپ را تاکتیک جدید کاخ سفید معرفی کرده و پیشبینی کردهاند که حمله زمینی آمریکا به ایران به زودی انجام خواهد شد.
فشار بر متحدان و واگذاری مسئولیت هرمز
اظهارات جدید ترامپ در حالی مطرح میشود که او پیشتر نیز از متحدان آمریکا خواسته بود نقش فعالتری در باز نگه داشتن تنگه هرمز ایفا کنند و حتی به آنها گفته بود «خودتان بروید نفتتان را تامین کنید».
او اکنون صراحتا اعلام کرده که آمریکا قصد ندارد مسئولیت امنیت این آبراه حیاتی را بر عهده بگیرد؛ مسیری که حدود ۲۰ درصد نفت جهان از آن عبور میکند و برای کشورهای حاشیه خلیج فارس نقشی حیاتی در واردات و صادرات از جمله مواد غذایی دارد.
این موضع میتواند فشار بیشتری بر کشورهای اروپایی و آسیایی وارد کند که وابستگی بالایی به عبور انرژی از این مسیر دارند.
ترامپ در حالی میگوید مسئله تنگه هرمز ربطی به آمریکا ندارد که تا پیش از آغاز این جنگ که بدون موافقت و همراهی کشورهای اروپایی شکل گرفت، تنگه هرمز بدون مشکل برای همه کشتیها و نفتکشها باز بود.
روبیو: خط پایان جنگ با ایران دیده میشود
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، اعلام کرده که واشنگتن در حال رد و بدل کردن پیام با ایران است و به گفته او، نشانههایی از نزدیک شدن به پایان درگیری دیده میشود.
او در گفتوگویی با شبکه فاکسنیوز گفت کانالهای ارتباطی فعال هستند و حتی احتمال برگزاری دیدار مستقیم در مقطعی وجود دارد، هرچند تاکید کرد آمریکا همواره برای چنین سناریویی آمادگی داشته است.
با این حال، روبیو هشدار داد دولت دونالد ترامپ اجازه نخواهد داد مذاکرات صرفا به ابزاری برای خرید زمان تبدیل شود و به گفته او، واشنگتن چنین روندی را تحمل نخواهد کرد.
او بدون ارائه زمانبندی مشخص، افزود که ایالات متحده «میتواند پایان مسیر را ببیند».
وزیر خارجه آمریکا همچنین در بخش دیگری از اظهاراتش از ناتو انتقاد کرد و گفت ممکن است لازم باشد واشنگتن بار دیگر ارزیابی کند که آیا این ائتلاف همچنان همان کارکرد گذشته را برای آمریکا دارد یا نه.
ادامه جنگ و پیامدهای اقتصادی
همزمان با ادامه جنگ، پیامدهای اقتصادی آن نیز در حال تشدید است. قیمت بنزین در آمریکا به بیش از ۴ دلار در هر گالن رسیده که بالاترین سطح از سال ۲۰۲۲ است. تحلیلگران هشدار میدهند این افزایش بهتدریج به قیمت کالاها، بهویژه مواد غذایی، منتقل خواهد شد.
در سطح منطقهای نیز تنشها ادامه دارد. حوثیهای مورد حمایت ایران حملات موشکی به اسرائیل را ادامه دادهاند و حملات پهپادی در کشورهای خلیج فارس، از جمله امارات و کویت، گزارش شده است.
وزارت بهداشت لبنان اعلام کرد در حمله اسرائیل به منطقه جناح در بیروت دستکم ۵ نفر کشته و ۲۱ نفر زخمی شدهاند. این حمله بدون هشدار قبلی انجام شد و اسرائیل هدف آن را اعلام نکرد. در موارد مشابه، اسرائیل معمولا میگوید نیروهای حزبالله را هدف قرار داده است.
مقامهای کویتی اعلام کردند در پی حمله پهپادی ایران و متحدانش، یک مخزن سوخت در فرودگاه بینالمللی کویت دچار آتشسوزی شد.
خبرگزاری رسمی کویت گزارش داد این حمله باعث «آتشسوزی گسترده» شده، اما تلفات جانی نداشته است.
در حملهای دیگر، بحرین نیز اعلام کرد در حال مهار آتشسوزی در یک مرکز تجاری است که در نتیجه حمله ایران ایجاد شده است.
محدودیت ورود ایرانیان به امارات
سه شرکت هواپیمایی بزرگ امارات اعلام کردند این کشور ورود یا ترانزیت شهروندان ایرانی را در بحبوحه جنگ ممنوع کرده است.
شرکتهای امارات، الاتحاد و فلایدبی این تصمیم را در وبسایتهای خود منتشر کردند.
بر اساس این اعلام، دارندگان ویزای اقامت ۱۰ ساله موسوم به «گلدن ویزا» همچنان اجازه ورود خواهند داشت.
مقامهای امارات تاکنون توضیح رسمی در اینباره ارائه نکردهاند، اما پیشتر نیز بیمارستان و باشگاه ایرانیان در دبی تعطیل شده بود.
پیامهای غیرمستقیم و تداوم بیاعتمادی
در همین حال، عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، تایید کرده که پیامهایی از سوی استیو ویتکاف، فرستاده آمریکا، دریافت کرده اما تاکید کرده این پیامها به معنای آغاز مذاکرات نیست.
او گفت سطح اعتماد به آمریکا «صفر» است و تهران آمادگی مقابله با هرگونه اقدام، از جمله حمله زمینی، را دارد.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
این تحولات در حالی رخ میدهد که چشمانداز جنگ همچنان نامشخص است؛ از یکسو آمریکا از پایان قریبالوقوع عملیات سخن میگوید و از سوی دیگر تهدید به گسترش حملات ادامه دارد، در حالی که نقش بازیگران منطقهای و بینالمللی در تنگه هرمز به یکی از نقاط اصلی اختلاف تبدیل شده است.