حملات ایران در اولین روز نبرد بهطور گستردهای بر استفاده از پهپادها و حملات موشکی در مقیاس کوچک متمرکز بوده است؛ روندی که میتواند نشاندهنده یک برنامهریزی عمدی یا ناشی از فروپاشی سیستم فرماندهی و کنترل باشد.
گزارشها نشان میدهد ایران در جنگ جاری با اسرائیل و آمریکا بهجای شلیکهای مداوم و پرحجم، از حملات متناوب استفاده کرده است.
آگهی
آگهی
این حملات شامل امواجی از پهپادهای انتحاری «شاهد-۱۳۶» (که اساسا موشکهای کروز غیرپیچیده هستند) بوده که با حملات پراکنده موشکهای بالستیک همراه شده است.
کارشناسان دو سناریو را برای این الگو مطرح میکنند. یکی اینکه حملات پراکنده ممکن است نشاندهنده این باشد که حملات اولیه آمریکا و اسرائیل برای از بین بردن رهبران ایران، فرماندهان میدانی را ناچار کرده است تا بهصورت مستقل عمل کنند.
نظر دوم این است که مشابه جنگ اوکراین، ممکن است ایران از سلاحهای ارزان برای مشغول کردن یا تخلیه ذخایر موشکهای رهگیر پدافند هوایی دشمن استفاده کند تا راه برای حملات جدیتر باز شود.
دکتر سید کوشال از موسسه خدمات متحد سلطنتی بریتانیا معتقد است هدف ممکن است «بلعیدن موشکهای رهگیر» باشد.
تمرکززدایی از عملیات نظامی
ویلیام آلبرک، پژوهشگر ارشد «پاسیفیک فوروم»، معتقد است از آنجایی که ایران برای احتمال تلاش آمریکا جهت حذف رهبرانش آمادگی داشت، ممکن است عملیات خود را از پیش «تمرکززدایی» کرده باشد.
در این ساختار، به فرماندهان اهداف مشخص و دستور داده شده است تا در فرصتهای مناسب بهطور مستقل ضربه بزنند.
او میگوید: «هماهنگی مرکزی در طرح آنها برای مقابله با استراتژی زدن سر (حذف رهبران)، یک نقطه ضعف محسوب میشد، نه یک مزیت».
چرا پهپادهای شاهد؟
استفاده گسترده از پهپادهای شاهد دلایل تاکتیکی متعددی دارد. این پهپادها کوچکتر بوده و مخفی کردن آنها آسانتر است.
در حالی که آمریکا و اسرائیل بهطور فعال به دنبال شکار انبارها و پرتابگرهای موشکهای بالستیک هستند، کامیونهای حامل پهپاد ممکن است راحتتر از تورهای نظارتی عبور کنند.
از سوی دیگر میک رایان، ژنرال بازنشسته ارتش استرالیا، معتقد است حجم بالای این سلاحها شانس عبور حداقل یکی از آنها از سد پدافند را افزایش میدهد، چرا که هیچ سیستم پدافندی ۱۰۰ درصد عمل نمیکند.
خسارات و تلفات
با وجود سیستمهای پدافندی مانند پاتریوت، تاد و ناوهای آمریکایی، بسیاری از سلاحهای ایرانی به اهداف خود در حوزه خلیج فارس اصابت کردهاند.
مقر ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا در بحرین در ۱۰ اسفند هدف چندین موشک بالستیک و پهپاد قرار گرفت که منجر به برخاستن دود غلیظ از این پایگاه شد.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، نیز تایید کرد که در جریان این عملیات، ۳ سرباز آمریکایی کشته و ۵ تن دیگر بهشدت مجروح شدهاند.
ایران هنوز از گزینههایی مانند زیردریاییها، قایقهای تندرو حامل موشکهای ضدکشتی و مینهای دریایی برای هدف قرار دادن شناورهای نظامی یا غیرنظامی استفاده نکرده است؛ ابزارهایی که میتوانند منجر به تشدید تنش در مراحل بعدی شوند.