بخش ایمنی پرواز به صورت لحظهای مسیر آریان ۶ را زیر نظر دارد و برای حفاظت از جمعیت و کارکنان دستور خنثیسازی خودکار میدهد. یورونیوز با یکی از مهندسان مسئول نظارت بر موفقیت عملیات گفتوگو میکند.
در پس غرش موتورها و نمایش چشمگیر هر پرتاب در بندر فضایی اروپا در گویان فرانسه، یک بخش حیاتی فعالیت میکند که کارش معمولا تا زمانی که اوضاع خراب نشود دیده نمیشود: بخش ایمنی پرواز (Flight Safety Division).
ماموریت این تیم مستقیم و روشن است: تامین حفاظت کامل از جمعیت و کارکنان فنی از لحظهای که موشک سکوی پرتاب را ترک میکند تا زمان غیرفعال شدن و سقوط همه مرحلههای آن.
یورونیوز با لئونار بوشایو، مهندس ایمنی پرواز در مرکز ملی مطالعات فضایی فرانسه (CNES) گفتوگو کرده تا روشن شود ایمنی پیرامون پرتابی با این ابعاد چگونه مدیریت میشود.
پایش لحظهای و تحلیل مسیر
کار ایمنی از لحظه روشن شدن موتورها آغاز نمیشود. چند ساعت پیش از پرتاب، متخصصان دادهها را پردازش و ارزیابی میکنند و دادههای هواشناسی را به صورت لحظهای میسنجند تا خطرهای ناشی از شرایط جوی در کورو منتفی شود.
به محض آغاز توالی پرواز، این بخش کنترل رهگیری بالستیک را در دست میگیرد:
- تحلیل مسیر: موقعیت دقیق موشک در هر میلیثانیه ردیابی میشود و رفتار آن با مدلهای نظری مقایسه میشود.
- دامنه مداخله: تیم در زمانی که وسیله پرتاب بر فراز اقیانوس پرواز میکند و تا زمانی که پرتابگر از لایههای جو عبور کند و پرواز بر فراز مناطق خشکی را آغاز کند، توانایی نظارت و اقدام روی آن را حفظ میکند.
دکمه قرمز: چه زمان و چرا یک موشک خنثی میشود
تصمیمگیری در صورت بروز ناهنجاری آنی و برقآساست. برای جلوگیری از خطر روی زمین یا انحراف کنترلنشده جرمی چندصد تنی پر از سوخت، مهندسان با حدود از پیش تعیینشدهای کار میکنند که دالانهای پرواز (flight corridors) نام دارند.
اگر تلمتری نشان دهد آریان ۶ از مسیر محاسبهشده منحرف شده و از حدود آن دالان ایمنی عبور کرده است، پروتکل به صورت خودکار و غیرقابل عدول اجرا میشود: فرمان خنثیسازی صادر میشود. این دستور سامانههای خودتخریبی پرتابگر را فعال میکند تا آن را به شکل کنترلشدهای بر فراز مناطق خالی از سکنه اقیانوسی تکهتکه کنند پیش از آن که بتواند خطری ایجاد کند.
آموزش فشرده زیر فشار شدید
در اتاق کنترل پرواز جایی برای تردید یا بداههکاری وجود ندارد. خطای چند ثانیهای میتواند مرز میان لغو امن ماموریت و یک سانحه باشد.
به همین دلیل، تیم ایمنی تحت آموزش مداوم از طریق شبیهسازیهای هفتگی بسیار سخت قرار میگیرد. این آزمونهای دورهای، نقصهای بحرانی پرتابگر را در زمان واقعی بازسازی میکنند تا هماهنگی میان نیروها سنجیده شود، گواهیهای عملیاتی حفظ شود و اطمینان حاصل شود که واکنش به هر وضعیت اضطراری خودکار، دقیق و هماهنگ است.