آیا اتحادیه اروپا از اوکراین خواسته است برای تقویت نیروهای خود در برابر تهاجم روسیه، زنان را نیز بسیج کند؟ این پرسشی است که در هفتههای اخیر، پس از انتشار چنین ادعاهایی در شبکه اجتماعی ایکس و کانالهای روسیزبان تلگرام، بسیاری از کاربران شبکههای اجتماعی درباره آن بحث کردهاند.
اما پاسخ منفی است. «مرکز مقابله با اطلاعات نادرست» اوکراین، نهادی وابسته به شورای امنیت ملی و دفاع این کشور اعلام کرد که منشاء این ادعا اسویآر، سرویس اطلاعات خارجی روسیه بوده است؛ نهادی که بدون ارائه هیچ مدرکی مدعی شده بروکسل کییف را برای سربازگیری اجباری از زنان تحت فشار قرار داده است.
به گفته مرکز مقابله با اطلاعات نادرست، روسیه همچنین بهنادرستی مدعی شده است که کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، این اقدام را «گامی در مسیر درست» توصیف کرده است.
با این حال، هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد یکی از سیاستمداران اتحادیه اروپا چنین درخواستی مطرح کرده باشد و هیچ رسانه معتبر خبری نیز گزارش نداده است که بروکسل برای سربازگیری اجباری از زنان، کییف را تحت فشار قرار داده باشد.
زنان میتوانند بهصورت داوطلبانه به نیروهای دفاعی اوکراین بپیوندند، اما در حال حاضر هیچ برنامهای برای بسیج اجباری آنها وجود ندارد و هیچ لایحهای نیز با چنین هدفی در پارلمان اوکراین در دست بررسی نیست.
مرکز مقابله با اطلاعات نادرست پیشتر نیز گزارش داده بود که مبلغان طرفدار روسیه، ادعایی نادرست را مبنی بر اینکه رسانههای غربی کارزاری را در حمایت از بسیج زنان اوکراینی به راه انداختهاند، منتشر کردهاند.
به گفته این نهاد، این ادعا بر مقالهای منتشرشده در روزنامه «تلگراف» درباره تجربه زنان از خدمت در ارتش استوار است.
با این حال، در این مقاله تنها یک بار به بسیج زنان اشاره شده و آن هم در چارچوب دیدگاه شخصی یکی از اپراتورهای پهپاد بوده است.
این اپراتور که در مقاله «کاتیا» معرفی شده، گفته است که سربازی اجباری زنان و مردان در اسرائیل برای او الهامبخش بوده و دوست دارد نظام مشابهی در اوکراین نیز اجرا شود.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
اما خود مقاله از اجرای چنین سیاستی حمایت نکرده است.
آندریوس کوبیلیوس، کمیسر دفاع و فضای اتحادیه اروپا نیز ادعاها مبنی بر اینکه اتحادیه اروپا از اوکراین خواسته زنان را به اجبار به ارتش بفرستد، رد کرده است.
او ۱۱ سپتامبر، پس از نخستین نشست هیئتمدیره «ائتلاف پهپادی اتحادیه اروپا و اوکراین»، در گفتوگو با خبرنگاران گفت که درباره چنین اقدامی «هیچ اطلاعی» ندارد.
کوبیلیوس گفت: «به نظرم عجیب خواهد بود اگر اروپا بخواهد اوکراینیها را متقاعد کند که بسیج نیروها، از جمله بسیج زنان را چگونه انجام دهند.... تعجب نمیکنم که چنین ادعایی از کرملین مطرح شده باشد.»
با این حال، موضوع سربازی اجباری زنان در دیگر نقاط اروپا نیز مورد توجه قرار گرفته است.
دانمارک از ژوئیه ۲۰۲۵ میلادی خدمت سربازی اجباری را به زنان نیز تعمیم داد و نخستین زنان در سال ۲۰۲۶ بر اساس مقررات جدید و در چارچوب نظامی مبتنی بر قرعهکشی وارد خدمت شدند.
دانمارک به این ترتیب به نروژ و سوئد پیوست که نظام فعال خدمت سربازی همگانی برای هر دو جنس دارند.
در اواخر سال ۲۰۲۵ نیز دولت آلمان تصمیم گرفت الگوی داوطلبانهای برای خدمت نظامی مردان ایجاد کند؛ تصمیمی که بحث درباره نقش زنان در نیروهای مسلح را نیز برانگیخت.
با این حال، وضعیت آلمان در اروپا استثنایی نیست؛ در اکثر کشورهای اروپایی که خدمت سربازی اجباری دارند، پیوستن زنان به نیروهای مسلح همچنان داوطلبانه است.