این فیلم که اسرائیل آن را بحرانی امنیتی میداند، به یکی از پربینندهترین مستندهای سال بدل شده است. «نازا» سامانههای پشت کشتار عمدی غیرنظامیان فلسطینی در غزه را افشا میکند و در کمتر از دو ماه بیش از ۱.۵ میلیون بیننده داشته است.
مستند تحسینشدهای درباره غزه با عنوان «نازا» ساخته فیلمسازان اسرائیلی یووال آبراهام و راشل زور، در مسیر آن است که به یکی از پربینندهترین مستندهای اکرانشده سال ۲۰۲۶ تبدیل شود.
آمارهای جدیدی که توسط تهیهکنندگان، گاردین و جیدابلیو فیلمز، گردآوری شده نشان میدهد که این فیلم تا روز ۶ نوامبر، در ۴۷ قلمرو، توسط ۱ میلیون و ۵۴۷ هزار و ۳۳ نفر در سراسر جهان دیده شده است.
با ۱۳.۵ میلیون دلار فروش بینالمللی، «نازا» تا این لحظه در میان موفقترین مستندهای اکرانشده در سطح بینالمللی در سال ۲۰۲۶ قرار دارد.
این مستند در بحبوحه جنگ جاری در غزه، بهطور مخفیانه و شبانه بر پشتبامهای تلآویو فیلمبرداری شده است. بنا بر خلاصه رسمی فیلم، «نازا» «بهطور مفصل سازوکارهای پشت کشتار جمعی حسابشده غیرنظامیان فلسطینی در غزه توسط اسرائیل را نشان میدهد.»
این مستند تحقیقی شامل گفتوگو با ۲۴ افسر اطلاعاتی ارتش اسرائیل، سرباز و افشاگر است. آنها توضیح میدهند که فلسطینیها چگونه هدف قرار میگیرند و چگونه حملات با استفاده از هوش مصنوعی و نظارت خودکار در سامانههای هدفگیری نظامی انجام میشود، در حالی که اسرائیل از حضور غیرنظامیان در مناطق هدف آگاه است. چهره و صدای شرکتکنندگان بهصورت دیجیتالی تغییر داده شده تا هویتشان محفوظ بماند.
این مستند بحثبرانگیز ۸۰ دقیقهای بر گزارشهایی تکیه دارد که بین سالهای ۲۰۲۳ و ۲۰۲۵ توسط نشریه اسرائیلی-فلسطینی «+۹۷۲ مگزین»، رسانه عبریزبان «لوکال کال» و گاردین منتشر شدهاند. این فیلم از جشنواره فیلم ونیز امسال با جایزه ویژه هیات داوران خارج شد و در این جشنواره موفق به دریافت تشویق ایستادهای رکوردشکن و ۲۵ دقیقهای شد در جشنواره.
این مستند بهترین عملکرد را در ایتالیا داشته است؛ جایی که اندکی پس از نخستین نمایش جهانی در ونیز، روز ۲۹ سپتامبر توسط شرکت «آی ووندر» اکران شد. این فیلم با تبدیل شدن به سومین مستند پربیننده تاریخ سینمای ایتالیا، پس از Fahrenheit 9/11 و The March of the Penguins، در این کشور رکوردشکنی کرد.
در فرانسه، طی یک اکران رویدادی ۴۸ ساعته، «نازا» بیش از ۸۲ هزار بلیت فروخته است. این فیلم در بیش از ۲۶۰ سالن سینما در سراسر کشور نمایش داده شد و در دو روز، نزدیک به ۵۰۰ سانس داشت. این مستند در هر دو روز صدر گیشه را به خود اختصاص داد و به یکی از پربینندهترین مستندها در سینماهای فرانسه در سال ۲۰۲۶ تبدیل شد.
پخشکننده آلمانی این مستند، «ایمرگوتفیلمه»، اعلام کرده است که تاکنون ۸۳ هزار و ۳۵۵ نفر در این کشور آن را دیدهاند و قویترین روز نمایش آن تا امروز، روز یکشنبه ۱ نوامبر بوده است. این موفقیت از این جهت دوچندان قابل توجه است که جنگ غزه و حمایت حکومت آلمان از اسرائیل، این کشور و صحنه فرهنگی آن را دوپاره کرده است.
ماه گذشته یورونیوز گزارش داد که نخستوزیر اسرائیل، بنیامین نتانیاهو، به سازندگان «نازا» حمله کرده است و این فیلم را متهم کرده که به «تحریک جهانی یهودستیزانه» دامن میزند.
نتانیاهو در ویدئویی که در تلگرام منتشر کرد، گفت: «این شوکهکننده است. ما با تحریک جهانی یهودستیزانه میجنگیم و وقتی چنین تحریکهایی از درون خود ما میآید، تحملناپذیر است. و حالا دو کارگردان اسرائیلی که ارتش اسرائیل (آیدیاف) را بهعنوان مجرمان جنگی تصویر میکنند، در جشنواره ونیز تشویق میشوند.»
اظهارات نتانیاهو پس از سخنان وزیر فرهنگ اسرائیل، میکی زوهر، بیان شد؛ کسی که در سخنانی که انتقاد از اقدامات اسرائیل را مستقیما با یهودستیزی هممعنا دانست و اعلام کرد که «فورا برای لغو تابعیت اسرائیلی» زوج کارگردان، یووال آبراهام و راشل زور، اقدام خواهد کرد.
نتانیاهو همچنین خواستار تحقیق کیفری درباره سربازان و افسرانی شده است که در «نازا» با آنها مصاحبه شده است. او دستور داده است که علیه فیلمسازان بهاتهام وارد کردن «آسیب به منافع دیپلماتیک و امنیتی اسرائیل» پیگرد قضایی صورت گیرد و از دادستان کل، گالی باهاراڤ-میارا، رئیس ستاد ارتش، سپهبد ایال زمیر، و رئیس شین بت، داوید زینی، خواسته است که «فورا برای شناسایی همه کسانی که در این فیلم افتراآمیز دخیلاند یا در آن ظاهر میشوند، اقدام کنند.»
بهگزارش گاردین (منبع به زبان انگلیسی)، ریکاردو گوتیرس، دبیرکل فدراسیون اروپایی روزنامهنگاران، گفت: «این تهدیدها مصداق آشکار یک اقدام ارعابآمیز علیه روزنامهنگارانی است که صرفا به انجام وظیفه خود، کاملا مطابق با استانداردهای اخلاقی و در جهت منافع عمومی، پرداختهاند.»
او درباره تهدیدهای نتانیاهو افزود: «از این انفجار خشم شگفتزده نشدهام؛ چرا که تایید میکند این رژیم برای پوشاندن جنایات خود علیه بشریت و نسلکشی جاری در غزه حاضر است هر کاری انجام دهد.»
پس از پایان اکران سینمایی «نازا»، قرار است این مستند بهصورت رایگان و برای مخاطبان جهانی بر روی theguardian.com (منبع به زبان انگلیسی) از اوایل دسامبر در دسترس قرار گیرد. این فیلم در فهرست کوتاه نامزدهای جایزه بهترین مستند اروپایی در دوره آینده جوایز فیلم اروپایی قرار گرفته است.