به گزارش واشنگتنپست به نقل از یک منبع آگاه، پنتاگون در حال بررسی این احتمال است که انفجار مرگبار در مراسم عروسی کوهستک در جریان حملات آمریکا به ایران، ناشی از اصابت یک بمب آمریکایی بوده باشد. بنابر این گزارش، این بمب قرار بود به هدفی در نزدیکی محل برگزاری این مراسم برخورد کند.
در جریان حملات شامگاه سهشنبه اول سپتامبر آمریکا به ایران، انفجاری مرگبار در مراسم عروسی در شهر «کوهستک» به کشتهشدن دستکم چهار غیرنظامی از جمله یک کودک چهار ساله انجامید و دهها زخمی بر جای گذاشت. مقامات جمهوری اسلامی ایران در همان دقایق اولیه این انفجار را ناشی از برخورد یک پرتابه آمریکایی دانستند. با این حال، احتمال سقوط موشک پدافند هوایی ایران نیز مطرح بود.
آگهی
آگهی
واشنگتنپست در گزارشی با گفتگو با مقامات آگاه از تحقیقات پنتاگون و کارشناسان تسلیحاتی و همچنین بررسی تصاویر محل حادثه، به جزئیات تازهای درباره واقعه و علت احتمالی آن دست یافته است.
به گزارش واشنگتنپست به نقل از یک مقام آمریکایی، نیروهای ایالات متحده به یک مجموعه ارتباطی در شهر کوهستک حمله هوایی کردند. به گفته یک منبع آگاه، این مجموعه دارای ساختمان کوچکی در پای برج مخابراتی بود و در یک منطقه غیرنظامی قرار داشت. با این حال، تصور میشد که نیروهای ایرانی از آن برای انجام عملیات استفاده میکردند.
به گفته این منبع آگاه، شش بمب پرتابشده از جنگندههای نیروی دریایی آمریکا در مسیری فشرده به سوی این برج مخابراتی حرکت کردند و همه آنها بهجز یکی به محل موردنظر اصابت کردند. بنابر این گزارش، بهنظر میرسد که یک بمب از مسیر منحرف شده است.
براساس تصاویر راستیآزماییشده از سوی واشنگتنپست، انفجار سقف خانهای را در فاصله حدود ۱۳۴ متری برج شکافت.
به گفته علی جعفریان، معاون وزیر بهداشت ایران، این انفجار به کشتهشدن دستکم دو زن، یک کودک چهار ساله و یک نوجوان ۱۶ ساله انجامید و بیش از ۹۰ مجروح بر جای گذاشت.
به گفته منبع آگاه واشنگتنپست، ارتش آمریکا پیش از انجام این عملیات فرایند جامعی را برای تعیین هدف طی کرده بود. پرسنل آمریکایی طی این فرایند از طریق اقداماتی چون راستیآزمایی چندلایه موقعیت اهداف تلاش کردند آسیب به غیرنظامیان را به حداقل برسانند.
جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا روز پنجشنبه در پاسخ به پرسشی درباره این حمله گفت: «بدیهی است که برایمان اهمیت دارد و به همین دلیل در حال بررسی آن هستیم. میخواهیم ببینیم چه شده است.»
سنتکام طی بیانیهای اعلام کرد که از گزارشهای مربوط به تلفات غیرنظامیان آگاه است و «آنها را بررسی میکند»، اما از ارائه جزئیات بیشتر خودداری کرد.
تیم هاوکینز، سخنگوی سنتکام گفت: «ارتش آمریکا برخلاف سپاه پاسداران هرگز غیرنظامیان را هدف قرار نمیدهد.»
اگرچه مقامات آمریکایی احتمال دیگری، یعنی برخورد موشک پدافند هوایی ایران را نیز بررسی میکنند، اما به گفته منبع آگاه و کارشناسان تسلیحاتی، چنین احتمالی بسیار بعید است.
به گفته این منبع آگاه، برج مخابراتی تنها هدفی بود که قرار بود در کوهستک مورد حمله قرار گیرد. این امر احتمال هدف قرار گرفتن عمدی خانه یا اشتباه گرفتن آن با هدف دیگری را منتفی میکند.
بنابر آمارهای رسمی، در جریان درگیری آمریکا و ایران که اکنون بیش از شش ماه از آغاز آن میگذرد، دستکم دو هزار غیرنظامی در ایران کشته شدهاند.
دولت دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا تاکنون نگرانیهای مطرحشده از سوی قانونگذاران و گروههای حقوقبشری را رد کرده است. به گفته این گروهها، حملات هوایی که بدون توجه کافی به حضور غیرنظامیان در اطراف اهداف انجام میشوند، نقض قوانین بینالمللی هستند.
از سوی دیگر، پنتاگون بخش عمده دفتری را که بر کاهش آسیب به غیرنظامیان تمرکز داشت منحل کرده و کارکنان مسئول تحقیق درباره چنین حوادثی را به بخشهای دیگری منتقل کرده است.
ویدئویی که جمعیت هلال احمر ایران از شب حمله به مراسم عروسی منتشر کرد، افرادی را نشان میداد که با چراغقوه به سوی ساختمانهای آسیبدیده میدویدند و امدادگرانی که در حال خاموش کردن آتش بودند.
جمعیت هلال احمر ایران در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «در فهرست جدید جنایتهای جنگی و حملات ارتش آمریکا به اهداف غیرنظامی در ایران، پس از مدارس، ورزشگاهها و منازل مسکونی، حالا مراسم عروسی را هم به این فهرست اضافه کنید.»
آمریکا از چه مهماتی استفاده کرد؟
به گزارش واشنگتنپست، مشخص نیست چرا بمب استفادهشده در حمله روز سهشنبه به هدف موردنظر اصابت نکرد. به گفته کارشناسان تسلیحاتی، مهمات هدایتشونده به چندین قابلیت دقیق از جمله «جیپیاس» متکی هستند و تقریبا همیشه به اهداف تعیینشده اصابت میکنند. حملات منحرفشده از هدف نادرند و معمولا بر اثر اطلاعات نادرست، خطای انسانی یا نقص خود سلاح رخ میدهند.
به گفته فرد مطلع از این حادثه، مهمات استفادهشده برای هدف قرار دادن مجموعه برج مخابراتی، بمبهای گلاید آمریکایی موسوم به «سلاح دورایستای مشترک» (JSOW) بودند.
به گفته ترور بال، تحلیلگر فنی تسلیحات در «موسسه خدمات پژوهشی تسلیحات» (ARES)، تصاویر منتشرشده از سوی تلویزیون دولتی ایران، بقایایی را نشان میدهد که با باله انتهایی و بدنه JSOW مطابقت دارند. واشنگتنپست نتوانست مستقلا تایید کند که این قطعات از محل حادثه به دست آمدهاند.
به گفته آقای بال، خسارات مشاهدهشده با یکی از انواع این بمبها مطابقت دارد که از دو کلاهک با مجموع حدود ۸۷٫۵ کیلوگرم مواد منفجره استفاده میکند. به گفته او، شکل یکنواخت گودال انفجار و پراکندگی ترکشها روی این سازه و ساختمانهای اطراف نشان میدهد که مهمات مستقیما روی سقف یا درست در بالای آن منفجر شده است.
او احتمالهای دیگری مانند سقوط موشک پدافند هوایی ایران روی خانه یا انفجار انبار تسلیحات در نزدیکی آن را رد کرد، زیرا در چنین مواردی الگوی خسارت و آثار ترکشها باید متفاوت میبود.
به گفته مارک کانسیان، مشاور ارشد «اندیشکده مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی» (CSIS)، مسیر JSOW را میتوان در میانه راه بهصورت دستی تغییر داد و این احتمال وجود دارد که بمبها به دلیل هدفگیری بخش باریکی از برج به خطا رفته باشند.
به گفته آقای کانسیان، بعید است اختلال الکترونیکی یا مداخلهای دیگر بهتنهایی برای منحرف کردن مسیر این بمب کافی باشد، زیرا این سلاح به سامانههای هدایت مکمل مجهز است. او پس از بررسی تصاویر و دیگر جزئیات گفت «به احتمال بسیار زیاد» حملات به برج و خانه از سوی نیروهای آمریکایی انجام شدهاند.
وس برایانت که پیشتر بهعنوان مسئول تعیین هدف در نیروهای عملیات ویژه نیروی هوایی آمریکا فعالیت میکرد، گفت طراحان عملیات نظامی هنگام حمله در مناطق پرجمعیت موظفند محیط پیرامون هدف را نیز در نظر بگیرند.
آقای برایانت گفت: «پیش از حمله باید الگوی رفتوآمد و حضور غیرنظامیان مشخص شود و ماهیت و کاربری تکتک ساختمانهای مجاور سازه هدف مورد بررسی قرار گیرد.»