سه منبع آگاه بریتانیایی و پاکستانی به رویترز گفتند که در پی ابتکار عمل و فشارهای چین، پاکستان در حال بررسی راهکارهایی برای ازسرگیری مذاکرات متوقفشده میان آمریکا و ایران جهت پایان دادن به جنگ پنجماهه آنهاست.
به گفته این منابع، گفتگوهای مقدماتی طی سفر این هفته اسکندر مومنی، وزیر کشور ایران به اسلامآباد که دومین سفر او ظرف ۱۰ روز گذشته بود، انجام شده است.
آگهی
آگهی
به گفته هر سه منبع پاکستانی، اسحاق دار، وزیر امور خارجه پاکستان، هفته گذشته در سفر خود به چین، این تلاشهای جدید در خاورمیانه را با مقامات چینی در میان گذاشته است.
یک مقام دولتی پاکستان گفت: «چینیها ناخشنود هستند؛ زیرا حملات به سایر کشورهای خلیج فارس و مسدود شدن تنگه هرمز به منافع آنها ضربه میزند.» مختل شدن رفتوآمد در البحر الاحمر نیز به یکی دیگر از مسیرهای تجاری حیاتی پکن آسیب میزند.
وزارت امور خارجه چین نیز در بیانیهای اعلام کرد: «چین از تلاشهای میانجیگرانه پاکستان و سایر طرفها حمایت میکند» و افزود که پکن به «ایفای نقش فعال برای بازگرداندن صلح و آرامش به منطقه خلیج فارس در اسرع وقت» ادامه خواهد داد.
با این حال، هر سه منبع تاکید کردند که موانع موجود بر سر راه هرگونه مذاکره با ایالات متحده همچنان بسیار بالاست.
البته پاکستان بهعنوان میانجی احتمالی آینده، خود را در موقعیتی پیچیده میبیند. اوایل این هفته، جنبش حوثیهای یمن محاصره دریایی علیه عربستان سعودی، متحد نزدیک اسلامآباد که سال گذشته معاهده دفاع متقابل با پاکستان امضا کرد، آغاز کردند.
پاکستان به حمایتهای مالی عربستان وابسته است و اسلامآباد حملات اخیر حوثیها به عربستان را بهشدت محکوم کرده است. از این رو، انعطاف بیش از حد در برابر مواضع ایران میتواند باعث رنجش ریاض شود.
اما از سوی دیگر، اسلامآباد به پکن نیز وابسته است؛ کشوری که حامی مالی کلیدی پاکستان بوده و منافع اقتصادی گستردهای در یافتن راهکار دیپلماتیک برای بازگشایی مسیرهای تجاری خاورمیانه دارد.
در همین حال، دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، روز جمعه اعلام کرد، بر این باور است که چین و روسیه در درگیریهای جاری با ایران «مشارکتی ندارند»، اما هشدار داد که اگر ورود کنند «این موضوع برای آنها بسیار گران تمام خواهد شد.»
ترامپ در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت: «رئیسجمهور شی در دیدار اخیرمان در پکن، چین، به من گفت تحت هیچ شرایطی به جمهوری اسلامی ایران اسلحه نخواهد داد و نخواهد فروخت و این موضوع شامل شرکتهای چینی نیز میشود.»
او در ادامه افزود که پوتین نیز به او اطمینان داده که به ایران سلاح نخواهد فروخت.
آقای ترامپ در ادامه نوشت: «اگر آنها دخالت کنند، برایشان بسیار بد خواهد شد و قطعا به نفعشان نیست.»
چهار فرد آگاه از اطلاعات محرمانه آمریکا به رویترز گفتند که حملات ایران به اهداف سازمان سیا در منطقه خلیج فارس در اوایل جنگ، دستگاههای اطلاعاتی آمریکا را بر آن داشت تا بررسی کنند آیا روسیه به ایران اطلاعات مربوط به هدفگیری یا فناوری پهپادی ارائه داده است یا خیر. کاخ کرملین روز پنجشنبه از اظهارنظر در مورد این گزارش خودداری کرد.
ایالات متحده تاکنون افراد و شرکتهایی را در روسیه و چین به دلیل کمک به ایران در خرید تسلیحات تحریم کرده است.