در نامهای سرگشاده، فرودگاهها و شرکتهای هواپیمایی اروپا از کمیسیون اروپا خواستهاند سامانه ورود/خروج شینگن در دورههای اوج سفر موقتا تعلیق شود و هشدار دادهاند صفهای مرزی تا پنج ساعت، مسافران، پروازها و گردشگری را مختل میکند.
فرودگاهها و شرکتهای هواپیمایی اروپا با انتشار یک درخواست فوری خطاب به رئیس کمیسیون اروپا اورسولا فن در لاین هشدار دادهاند که اجرای سامانه ورود و خروج شنگن (EES) به «مرحله بحرانی» رسیده و در اوج فصل سفرهای تابستانی اختلالهای جدی برای میلیونها مسافر ایجاد کرده است.
آگهی
آگهی
این هشدار در قالب یک نامه سرگشاده (منبع به زبان انگلیسی) که اول ژوئیه منتشر شده، مطرح شده است؛ در این نامه، نهادهای هوانوردی اتحادیه فرودگاههای اروپا (ACI EUROPE)، اتحادیه شرکتهای هواپیمایی برای اروپا (A4E) و انجمن بینالمللی حملونقل هوایی (IATA) از بروکسل خواستهاند به کشورهای عضو اجازه دهد هر زمان حجم مسافران از ظرفیت عملیاتی عبور میکند، به طور موقت این سامانه مرزی دیجیتال را تعلیق کنند.
این سازمانها در نامه خود نوشتهاند: «امروز به یک نقطه بحرانی رسیدهایم. اجرای کنونی سامانه EES پیامدهای عملیاتی شدیدی ایجاد کرده که سفر مسافران را مختل میکند و فشار غیرقابلتحملی بر نیروهای مرزبانی، فرودگاهها و شرکتهای هواپیمایی وارد میکند.»
این سازمانها افزودهاند: «بنابراین پیش از آن که وضعیت در اوج فصل سفرهای تابستانی بیش از این رو به وخامت بگذارد، خواستار مداخله فوری شما هستیم.»
سامانه EES از آوریل ۲۰۲۶ در سراسر منطقه شنگن به طور کامل عملیاتی شده و به جای مهر زدن گذرنامه برای بیشتر مسافران غیرعضو اتحادیه اروپا، از سامانه دیجیتالی استفاده میکند که ورود و خروج را همراه با دادههای بیومتریک از جمله اثر انگشت و تصویر چهره ثبت میکند.
این سامانه با هدف تقویت امنیت مرزی، شناسایی افرادی که بیش از مدت ویزا در اتحادیه میمانند و تسهیل مدیریت مرزهای خارجی طراحی شده است.
با این حال صنعت هوانوردی میگوید اجرای این سامانه در بسیاری از فرودگاهها نتیجهای عکس داشته است.
به نوشته این نامه، زمان انتظار در کنترل مرزی اکنون در دورههای اوج رفتوآمد تا پنج ساعت رسیده است؛ موضوعی که به از دست رفتن پروازهای ارتباطی، تاخیر در خروج هواپیماها و فشار روزافزون بر کارکنان صفاول فرودگاهها منجر شده است.
این گروهها هشدار دادهاند که فرودگاههای کوچکتری که مقصدهای محبوب تعطیلات را پوشش میدهند نیز با مشکل روبهرو شدهاند، به طوری که مسافران به دلیل ناتوانی بخشهای کنترل مرزی در پردازش سریع ورودها ناچارند در صفهایی بیرون از ترمینالها بایستند.
در این نامه آمده است: «شرکتهای هواپیمایی هنگام بسته شدن درهای پرواز با هواپیماهای نیمهپر روبهرو هستند، در حالی که مسافران در صفهای کنترل مرزی گیر کردهاند.»
صنعت هوانوردی اذعان میکند که پیش از این به کشورهای عضو اجازه داده شده بود تا اوایل سپتامبر به طور موقت جمعآوری دادههای بیومتریک را متوقف کنند، اما تاکید دارد این میزان انعطاف نتوانسته از تشکیل صفهای طولانی یا اختلال در عملیات جلوگیری کند.
با توجه به این که انتظار میرود فرودگاههای اروپایی در ماههای ژوئیه و اوت حدود ۴۰ میلیون مسافر بیشتر از دو ماه گذشته جابهجا کنند، این سازمانها هشدار دادهاند که بدون اقدامات بیشتر، شرایط میتواند به سرعت رو به وخامت بگذارد.
این سازمانها در نامه خود محترمانه از کمیسیون اروپا میخواهند همین حالا اقدام کند و بدون تاخیر، گامهای زیر را بردارد:
- فورا همه انعطافی را که لازم است در اختیار کشورهای عضو بگذارد تا بتوانند هر زمان حجم مسافران از ظرفیت عملیاتی بخشهای کنترل مرزی فراتر میرود، به صورت پیشگیرانه اجرای کامل سامانه EES را متوقف کنند؛ دستکم در طول ماههای ژوئیه و اوت.
- تا سپتامبر، در همکاری نزدیک با کشورهای عضو و صنعت هوانوردی، سازوکاری دائمی برای انعطاف عملیاتی ایجاد کند که به مقامهای کنترل مرزی اجازه میدهد در شرایط استثناییِ بهروشنی تعریفشده، روندهای سامانه EES را متوقف کنند تا مدیریت مرزی کارآمد و مبتنی بر نیاز مسافران تضمین شود.
در این نامه تاکید شده است که اعتبار اتحادیه اروپا و اعتماد به چارچوبهای مقرراتی نیز در معرض خطر قرار دارد. در ادامه آمده است که اروپا باید همچنان مقصدی باشد که نه فقط امن، بلکه کارآمد، خوشایند و رقابتی است.
در این نامه با هشدار نسبت به این که برخی گردشگران بینالمللی به دلیل احتمال تاخیرهای شدید در مرزها در حال بازنگری سفرهای خود به اروپا هستند، گفته شده است این وضعیت بهویژه اعتبار اروپا، گردشگری اروپایی و ارتباطات هوایی را تضعیف میکند.
شورای جهانی سفر و گردشگری خواستار اقدام هماهنگ شد
در واکنش به این وضعیت، شورای جهانی سفر و گردشگری (WTTC) اعلام کرده است که کاملا از نامه سرگشاده اتحادیه فرودگاههای اروپا، A4E و یاتا به اتحادیه اروپا حمایت میکند و آن را تایید میکند.
این نهاد خواستار اقدام هماهنگ برای حفاظت از اجرای سامانه EES بدون ایجاد اختلال در سفرها شده است.
در حالی که WTTC اهمیت نوسازی سامانههای مرزی و تقویت امنیت در سراسر اروپا را به رسمیت میشناسد، به طور مستمر هشدار داده است که بدون انعطاف کافی، تجهیزات قابلاتکا، نیروی انسانی کافی و اطلاعرسانی مناسب به مسافران، گلوگاههای عملیاتی میتوانند تجربه بازدیدکنندگان و رقابتپذیری جهانی اروپا را به عنوان یک مقصد تضعیف کنند.
WTTC میگوید اگر به این مشکلات رسیدگی نشود، اروپا در مقایسه با دیگر مقاصد جهانی که روندهای ورود سریعتر و روانتری ارائه میکنند، میتواند در وضعیت آشکارا نامطلوبی قرار گیرد.
بر اساس تحلیلهای اخیر WTTC، انتظارهای مداوم سه ساعت یا بیشتر در مرزها میتواند تقاضا را به طور قابلتوجهی کاهش دهد، به طوری که حدود یکسوم مسافران گفتهاند در این صورت کمتر احتمال دارد به منطقه شنگن سفر کنند. با توجه به پیشبینیهای سال ۲۰۲۶، این روند میتواند تا ۴۱ میلیون ورود و ۴۵.۴ میلیارد دلار از هزینههای بالقوه گردشگران در اروپا را در معرض خطر قرار دهد.
گلوریا گووارا، رئیس و مدیرعامل WTTC، گفته است سامانه EES گامی مهم به سوی مرزهای هوشمندتر و امنتر برای اروپا است، اما اجرای آن باید عملی، هماهنگ و مبتنی بر نیازهای مسافران باشد. او افزوده است اگر تاخیرهای طولانی به رویهای پذیرفتهشده تبدیل شود، مسافران مقصدهای دیگری را انتخاب خواهند کرد.
او همچنین گفته است اروپا نمیتواند رقابتپذیری خود یا تجربهای را که به میلیونها بازدیدکننده ارائه میکند، به خطر بیندازد. او از سیاستگذاران خواسته است با صنعت بهطور نزدیک همکاری کنند تا این سامانه به وعده خود برای ایجاد مرزهای بهتر عمل کند، بدون آن که مانعهای ناخواستهای بر سر راه سفر ایجاد شود.