رهبران اتحادیه اروپا متعهد شدند روابط اقتصادی و امنیتی خود را با شرکای خاورمیانهای تقویت کرده و همچنین برای پایان جنگ ایران از طریق دیپلماتیک تلاش کنند؛ این تصمیم در پی گفتوگوهایی در قبرس و درباره پیامدهای این درگیری اتخاذ شد.
رهبران لبنان، مصر، سوریه و اردن، به همراه دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس، در نیکوزیا، پایتخت قبرس حضور داشتند تا در حاشیه نشست اروپایی با همتایان خود از اتحادیه اروپا دیدار کنند.
آگهی
آگهی
آنتونیو کوشتا، رئیس شورای اروپا در نشست خبری پس از این گفتوگوها اعلام کرد: «وضعیت کنونی بهوضوح نشان میدهد که امنیت اروپا تا چه اندازه با امنیت خاورمیانه پیوند خورده است و همکاری ما در زمینه امنیت و دفاع تا چه حد حیاتی شده است.»
اگرچه هیچ تصمیم رسمی در این نشست اتخاذ نشد، این رویداد فرصتی برای تبادل نظر درباره جنگ، وضعیت لبنان و خلیج فارس، و همچنین پیامدهای اقتصادی برای اروپا ناشی از محاصره بنادر ایران توسط آمریکا و بستهشدن عملی تنگه هرمز توسط تهران فراهم کرد.
آقای کوشتا گفت: «آتشبسهای اخیر میان ایالات متحده و ایران، اسرائیل و لبنان تحولات خوشایندی هستند. اکنون همه طرفها باید با حسن نیت برای دستیابی به صلح تلاش کنند. اتحادیه اروپا در این درگیری دخیل نیست، اما بخشی از این راهحل خواهد بود.»
درگیریها در ایران و لبنان متوقف شده است. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا اوایل هفته گذشته اعلام کرد که آتشبسی با ایران که قرار بود در ۲۲ آوریل به پایان برسد، تمدید شده است. او همچنین روز پنجشنبه اعلام کرد که توقف درگیریها میان اسرائیل و حزبالله در لبنان برای سه هفته دیگر تمدید شده است.
از سوی دیگر، کاخ سفید شامگاه جمعه اعلام کرد که استیو ویتکاف، فرستاده ویژه کاخ سفید، و جرد کوشنر روز شنبه برای دور دوم گفتوگوها به پاکستان سفر خواهند کرد.
مقامات اروپایی ایده تشکیل یک نیروی چندملیتی را مطرح کردهاند که وظیفه اسکورت کشتیهای تجاری و مینروبی در تنگه هرمز را بر عهده داشته باشد، اما این طرح هنوز در مراحل اولیه قرار دارد و مشخص نیست که آیا به اجرا درخواهد آمد یا نه.
رهبران اروپایی گرچه از درگیر شدن مستقیم در جنگ پرهیز میکنند، قصد دارند از کشورهای خاورمیانه که تحت تاثیر این جنگ قرار گرفتهاند حمایت کنند؛ کشورهایی که اتحادیه اروپا آنها را شرکای راهبردی در حوزههای انرژی، مهاجرت و دیجیتالسازی میداند.
احمد شرع، رئیسجمهوری موقت سوریه از جمله چهرههای مهم منطقهای حاضر در این گفتوگوها بود. او بر اهمیت روابط دوجانبه با اتحادیه اروپا تأکید کرد و آن را «اساسی و اجتنابناپذیر، بهویژه برای تضمین امنیت جهانی و ثبات زنجیرههای تامین» توصیف کرد.
در عین حال، او از جامعه بینالمللی خواست «مسئولیتهای خود را با مقابله با همه اشکال تجاوز اسرائیل که شامل سرزمین سوریه و مناطق مختلف میشود، بر عهده بگیرد.»
افزایش قیمت انرژی در اروپا
افزایش قیمت انرژی در جهان به دلیل بسته شدن تنگه هرمز یکی دیگر از موضوعات مورد بحث بود.
این بنبست تقریبا مانع همه صادرات از طریق این آبراه حیاتی شده است؛ آبراهی که در زمان صلح حدود ۲۰ درصد از نفت تجاری جهان از آن عبور میکند.
این اختلالها باعث جهش شدید قیمت انرژی در سراسر اروپا شده و نگرانیهایی درباره کمبود و رکود اقتصادی به وجود آورده است.
رهبران اروپایی درباره مجموعهای از اقدامات جدید که اوایل هفته توسط کمیسیون اروپا اعلام شده بود گفتوگو کردند؛ اقداماتی مانند برنامههای اجتماعی، کاهش مالیات و یارانه برای فناوریهای سبز.
اورزولا فن در لاین، رئیس کمیسیون اروپا روز جمعه گفت: «از آغاز این جنگ، هزینه واردات سوختهای فسیلی ما بیش از ۲۵ میلیارد یورو افزایش یافته، بدون آنکه حتی یک مولکول انرژی اضافی به دست آورده باشیم. ما باید وابستگی بیش از حد خود به سوختهای فسیلی مهم را کاهش دهیم، زیرا آنها ما را در برابر بحرانها آسیبپذیر میکنند.»
اورزولا فن در لاین همچنین اعلام کرد که کارهایی برای تقویت روابط اقتصادی، تجاری و سیاسی با اردن، مصر، سوریه و کشورهای خلیج فارس در جریان است و پیشنهاد داد که این شراکتها به حوزههای دفاعی نیز گسترش یابد.
او بدون ارائه جزئیات بیشتر گفت: «میتوانیم گسترش دامنه ماموریتهایی مانند عملیات آسپیدس را در نظر بگیریم؛ بهگونهای که از صرف حفاظت ساده فراتر رفته و به هماهنگی پیچیده دریایی مشترک تبدیل شود.»
آسپیدس ماموریت دریایی اتحادیه اروپا در دریای سرخ است که در سال ۲۰۲۴ برای جلوگیری از حملات نیروهای شورشی حوثی مورد حمایت ایران علیه کشتیهای تجاری راهاندازی شد.
او افزود: «تهدید گسترش گسترده پهپادها و موشکها متاسفانه یک واقعیت مشترک است. ما باید همکاری ساختاری ایجاد کنیم تا تولید دفاعی را افزایش دهیم.»