گروهی از فعالان از کمیسیون اروپا میخواهند شبکه اجتماعی اروپایی با بودجه مردمی ایجاد شود؛ کمیسیون ابتکار شهروندی را ثبت کرده تا در ۱۸ ماه یک میلیون امضا جمع شود، اما هزینه و زمانبندی نامعلوم است.
از زمانی که ایلان ماسک در سال ۲۰۲۲ پلتفرم ایکس، که پیشتر توییتر نام داشت، را خرید و حتی پیش از آن، بخشی از اروپاییها یا به شبکههای اجتماعی جایگزین کوچ کردهاند (و به دلیل شمار بیشتر کاربران، اغلب دوباره به پلتفرمهای موجود برگشتهاند) یا درباره لزوم ایجاد یک شبکه اجتماعی اروپایی بحث کردهاند.
آگهی
آگهی
در حال حاضر محبوبترین شبکههای اجتماعی یا در ایالات متحده مستقرند یا در چین و به خاطر شیوه مدیریت دادهها و آثار زیانبارشان، بارها از سوی سیاستگذاران اروپایی مورد انتقاد قرار گرفتهاند.
با این حال، پس از دو سال هنوز هیچ جایگزین اروپایی خصوصی برای پلتفرمهای موجود نتوانسته به اندازه آنها محبوب شود؛ هرچند از Mastodon هم معمولا به عنوان نمونهای قابل توجه یاد میشود. به نظر میرسد فعالان اکنون از کمیسیون اروپا کمک میخواهند.
تازهترین ابتکار از کمیسیون اروپا میخواهد (منبع به زبان انگلیسی) که عملا یک قانونگذاری تازه تدوین کند و برای راهاندازی یک شبکه اجتماعی اروپایی که «از سوی جامعه تامین مالی شود» کمک کند؛ عبارتی که احتمالا به این معناست که پول مالیاتدهندگان اروپایی دستکم تا حدی درگیر خواهد شد:
«به عنوان جایگزینی برای پلتفرمهای فعلی عمل کند و به شکل خدمتی در اختیار جامعه باشد، توسط جامعه تامین مالی شود و تحت نظارت آن قرار گیرد» و «بتواند بیطرف و مستقل از فشارهای سیاسی باقی بماند و در عین حال حقوق همه افراد را بدون تبعیض تضمین کند».
گامهای بعدی و محدودیتها؛ فعلا پرسشها بیش از پاسخهاست
۴ مارس، کمیسیون اروپا ابتکار موسوم به «ابتکار شهروندی اروپایی برای یک شبکه اجتماعی اروپایی» را ثبت کرد (منبع به زبان انگلیسی). مطابق روال چندمرحلهای و کاملا اروپایی، کمیسیون اجازه داده است که حداکثر ظرف ۶ ماه آینده جمعآوری امضا آغاز شود و سپس در طول ۱۲ ماه، بیش از ۱ میلیون امضا از دستکم ۷ کشور عضو اتحادیه اروپا گردآوری شود.
در عمل این به آن معناست که فعالان حداکثر یک سال و نیم برای جمعآوری امضاها وقت دارند. اگر کمیسیون تصمیم بگیرد بر اساس این ابتکار دست به کار شود، تدوین و تصویب قانون یادشده به احتمال زیاد دستکم یک سال زمان خواهد برد.
پس از آن نیز نوعی فرایند مناقصه لازم خواهد بود که خود زمانبر است. هنوز روشن نیست اروپاییها در مجموع به چه مدت زمان برای راهاندازی چنین پلتفرمی نیاز خواهند داشت. همچنین معلوم نیست یک پلتفرم کاملا جدید ایجاد میشود یا اینکه امکان تامین مالی پلتفرمهای موجود فراهم خواهد شد.
همچنین مشخص نیست اتحادیه اروپا آماده است برای یک پلتفرم کاربرپسند و رقابتپذیر در سطح جهانی که بتواند بدون تزریق مکرر منابع مالی از سوی اتحادیه سر پا بماند، پول خرج کند یا نه.
برای مقایسه، ۲۰ سال پیش در سال ۲۰۰۵، ۱۳ میلیون دلار در فیسبوک سرمایهگذاری شد و دو سال بعد، در ۲۰۰۷، مایکروسافت معادل حدود ۳۷۳ میلیون دلار به قیمت امروز به آن افزود و به این ترتیب ارزش ضمنی فیسبوک به حدود ۱۵ میلیارد دلار رسید؛ معادل حدود ۲۳٫۳ میلیارد دلار به قیمت سال ۲۰۲۵.
ابتکاردهندگان این طرح توضیح میدهند (منبع به زبان انگلیسی) که توسعه و بهرهبرداری از این پلتفرم برای هر شهروند سالانه ۱ یورو هزینه خواهد داشت، رقمی که در مجموع دستکم به ۴۵۰ میلیون یورو در سال میرسد.
«کل هزینه توسعه و کارکرد پلتفرم اگر میان همه شهروندان اتحادیه اروپا که به اینترنت دسترسی دارند تقسیم شود، حدود سالانه ۱ یورو برای هر نفر خواهد بود (فقط ماهانه ۰٫۰۸ یورو)، رقمی که نباید فشار مالی قابل توجهی بر کسی وارد کند و برای اتحادیه و کشورهای عضو آن نیز قابل تامین است».
این مطلب ابتدا در EU Tech Loop (منبع به زبان انگلیسی) منتشر شده و در چارچوب یک توافق در یورونیوز بازنشر شده است.