دونالد ترامپ اعلام کرد حملات مشترک آمریکا و اسرائیل «تقریباً تمام توان نظامی ایران» را از کار انداخته است، اما اذعان داشت برنامه روشنی برای آینده رهبری ایران ندارد و حتی احتمال داد جانشین علی خامنهای نیز «به همان اندازه بد» باشد. اظهاراتی که با انتقادات علیه هداف او در این جنگ همراه شده است.
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، روز سهشنبه با افتخار اعلام کرد که حملات مشترک آمریکا و اسرائیل «بخش عمدهای از توان نظامی ایران را نابود کرده است» و در عین حال این ادعا را رد کرد که اسرائیل او را به آغاز جنگی که خاورمیانه را دربرگرفته، وادار کرده باشد.
با این حال، ترامپ برنامه روشنی برای آینده ایران ارائه نداد و گفت برخی از افرادی که آمریکا آنها را بهعنوان گزینههای احتمالی رهبری در نظر داشت، کشته شدهاند. او همچنین اذعان کرد که جانشین علی خامنهای، رهبر کشتهشده جمهوری اسلامی، ممکن است به همان اندازه بد باشد.
این رئیسجمهور ۷۹ ساله جمهوریخواه پس از آغاز بزرگترین درگیری منطقه در بیش از دو دهه اخیر، با انتقادهایی درباره پیامهای متناقض در خصوص دلایل و اهداف خود مواجه شده است.
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
ترامپ در دیدار با فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان و در پاسخ به نخستین پرسشهای خبرنگاران از زمان آغاز حملات در روز شنبه، گفت: «تقریبا همهچیز از کار افتاده است.»
او افزود: «آنها دیگر نیروی دریایی ندارند؛ نابود شده است. نیروی هوایی ندارند؛ نابود شده است. سامانههای کشف هوایی ندارند؛ نابود شده است. رادارهایشان هم از کار افتاده است.»
ترامپ که در روزهای اخیر دلایل متفاوتی برای آغاز «عملیات خشم حماسی» ارائه کرده، مدعی شد ایران قصد داشت ابتدا حمله کند و ایالات متحده برای پیشدستی وارد عمل شد.
او در این اظهارات، سخنان مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا را که روز دوشنبه گفته بود واشنگتن تنها پس از اطلاع از تصمیم اسرائیل برای حمله اقدام کرده، تعدیل کرد.
ترامپ در دفتر بیضی کاخ سفید گفت: «با توجه به روند مذاکرات، فکر میکنم آنها (ایران) قصد داشتند اول حمله کنند و من نمیخواستم چنین اتفاقی بیفتد.»
او افزود: «بنابراین اگر چیزی باشد، شاید این من بودم که اسرائیل را مجبور به اقدام کردم.»
ترامپ در برابر انتقادها درباره نبود یک برنامه روشن برای ایران قرار گرفت و پذیرفت که مطمئن نیست اوضاع چگونه پیش خواهد رفت.
او با اشاره به آیتالله علی خامنهای گفت: «بدترین سناریو میتواند این باشد که ما این کار را انجام دهیم و بعد فردی روی کار بیاید که به همان اندازه فرد قبلی بد باشد، درست است؟»
گزینههای جدید رهبری ایران «کشته شدهاند»
ترامپ گفت دو موج از حملات آمریکا و اسرائیل افرادی را که او بهعنوان گزینههای بالقوه رهبری جدید ایران در نظر داشت، کشته است. او همچنین افزود حمله «قابل توجهی» به نشستی برای انتخاب رهبری جدید صورت گرفته است.
او گفت: «بیشتر افرادی که در ذهن داشتیم، کشته شدهاند. حالا گروه دیگری وجود دارد. آنها هم ممکن است بر اساس گزارشها کشته شده باشند.»
اوایل روز سهشنبه، رسانههای ایرانی گزارش دادند که ساختمان مجلس خبرگان رهبری، نهادی که رهبر جمهوری اسلامی را انتخاب میکند، در قم هدف حملات اسرائیل قرار گرفته است.
اسرائیل اعلام کرد این ساختمان در حملات «با خاک یکسان شده» و بهنظر میرسد مجلس ۸۸ نفره روحانیون ارشد از میان رفته باشد، اما ایران هرگونه تلفات جانی را رد کرد و گفت ساختمان پیشتر تخلیه شده بود.
ترامپ به معترضان ایرانی: فعلا دست نگه دارید
ترامپ پیشتر از مردم ایران خواسته بود علیه حکومت خود قیام کنند، اما سرنگونی جمهوری اسلامی در میان چهار هدف اصلی عملیاتی که او روز دوشنبه اعلام کرد، قرار نداشت و توقف برنامه هستهای ایران از جمله ۴ هدف ذکر شده او برای حمله بود.
رهبر آمریکا روز سهشنبه به معترضان گفت فعلا دست نگه دارند. او همچنین سرکوب خونین اخیر اعتراضات در ایران را بهعنوان یکی از دلایل توجیه جنگ مطرح کرده است.
ترامپ افزود: «اگر میخواهید به خیابان بروید و اعتراض کنید، فعلا این کار را نکنید.»
فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، ضمن ابراز حمایت از جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، گفت امیدوار است این درگیری بهزودی پایان یابد، زیرا به اقتصاد جهانی آسیب میزند.
او گفت: «این جنگ قطعا به اقتصادهای ما آسیب میزند. این موضوع درباره قیمت نفت صادق است و درباره قیمت گاز هم همینطور. به همین دلیل است که همه ما امیدواریم این جنگ هرچه سریعتر پایان یابد.»
اما ترامپ اصرار داشت که قیمتهای رو به افزایش نفت پس از پایان جنگ «حتی پایینتر از قبل» خواهد آمد.
انتقاد ترامپ از اسپانیا و بریتانیا در عدم همراهی کامل با جنگ ایران
او در حالی که از مرتس تمجید کرد، سخنان تندی علیه متحدان اروپایی، بریتانیا و اسپانیا بیان کرد.
ترامپ درباره کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا که ابتدا اجازه استفاده از پایگاههای بریتانیا را به نیروهای آمریکایی نداد و سپس عقبنشینی کرد، گفت: «این وینستون چرچیل نیست که ما با او طرف هستیم.»
ترامپ همچنین اسپانیا را تهدید کرد که روابط تجاری با این کشور را قطع خواهد کرد. دولت چپگرای اسپانیا از اجازه دادن به هواپیماهای آمریکایی برای استفاده از پایگاههایش جهت حمله به ایران خودداری کرده و با افزایش بودجه دفاعی در چارچوب ناتو مخالفت کرده بود.
ترامپ گفت: «اسپانیا وحشتناک بوده است» و افزود: «اگر بخواهیم میتوانیم از پایگاههایشان استفاده کنیم. میتوانیم بهسادگی پرواز کنیم و از آن استفاده کنیم.»