بورکینافاسو، متحد نیجر و مالی و عضو کنفدراسیون ائتلاف کشورهای ساحل که همگی تحت حاکمیت حکومتهای نظامی هستند، سهشنبه پخش شبکه تلویزیونی «تیوی۵ موند» را ممنوع کرد.
نیجر که توسط یک شورای نظامی مخالف کشورهای غربی اداره میشود روز جمعه فعالیت ۹ رسانه فرانسوی را که به گفته مقامات میتواند «نظم عمومی را به طور جدی به خطر بیندازد» تعلیق کرد.
در بیانیهای که از تلویزیون دولتی پخش شد آمده است این رسانهها بارها محتواهایی منتشر کردهاند که «ممکن است به طور جدی نظم عمومی، وحدت ملی، انسجام اجتماعی و ثبات موسسات» نیجر را به خطر بیندازد.
این تعلیق شامل France 24، رادیو France Internationale، France Afrique Média، LSI Africa، خبرگزاری Agence France-Presse، شبکه TV5 Monde، TF1 Info، مجله Jeune Afrique و وبسایت Mediapart میشود.
در این بیانیه گفته شده است این تعلیق «فوری» است و «تمام بستههای ماهوارهای، شبکههای کابلی، پلتفرمهای دیجیتال، وبسایتها و اپلیکیشنهای تلفن همراه» را در بر میگیرد.
شبکههای RFI و France 24 چند روز پس از کودتای ژوئیه ۲۰۲۳ که شورای نظامی را در نیجر به قدرت رساند پیشتر تعلیق شده بودند.
در دسامبر ۲۰۲۴ نیز بیبیسی انگلیسی تعلیق شده بود.
ممنوعیتها در بورکینافاسو و مالی
روز سهشنبه بورکینافاسو که همراه با نیجر و مالی در چارچوب کنفدراسیون اتحاد کشورهای ساحل (AES) حضور دارد و همه آنها توسط شوراهای نظامی اداره میشوند پخش شبکه TV5 Monde را ممنوع کرد.
شورای نظامی بورکینافاسو این شبکه تلویزیونی فرانسوی را متهم میکند که در پوشش خشونتهای جهادی در این کشور در غرب آفریقا و در مالی به «انتشار اطلاعات گمراهکننده» و «توجیه تروریسم» دست میزند. سازمان گزارشگران بدون مرز این تصمیم را «ممنوعیتی مبتنی بر عناصر مبهم» توصیف کرده است.
مالی که با حملات بیسابقه جهادی و شورشی روبهرو است نیز رسانههای فرانسوی را ممنوع کرده است.
تصمیم نیجر چند روز پیش از برگزاری یک نشست مهم میان فرانسه و کشورهای آفریقایی در کنیا اتخاذ شده است. هیچیک از سه کشوری که توسط شوراهای نظامی اداره میشوند در این نشست شرکت نمیکنند.
در بخشی از مستعمرات پیشین آفریقا احساسات ضدفرانسوی شدید است در حالی که این قاره بار دیگر به صحنه رقابت دیپلماتیک تبدیل شده و نفوذ روسیه و چین در آن رو به افزایش است.
سقوط آزاد آزادی مطبوعات
از زمان روی کار آمدن حکومت جدید نیجر در پی کودتای ژوئیه ۲۰۲۳ چندین رسانه غربی پیشتر تعلیق شدهاند. این کشور پهناور ساحلی از آن زمان روند قطع روابط با فرانسه، قدرت استعمارگر پیشین، را آغاز کرده و از جمله با خروج نیروهای نظامی فرانسه که در مبارزه با گروههای جهادی مشارکت داشتند موافقت گرفته است.
حاکمان نیامی به سوی شرکای دیگری از جمله روسیه چرخیدهاند و مرتب از «امپریالیسم» انتقاد میکنند و بر «حاکمیت» خود تاکید دارند.
شورای نظامی همچنین روزنامهنگاران نیجری را که برای رسانههای خارجی یا داخلی کار میکنند هدف قرار داده است.
این هفته دو روزنامهنگار نیجری، غزالی عبدو، خبرنگار رادیوی آلمانی دویچهوله، و حسنه زادا، سردبیر یک روزنامه محلی، پس از چند ماه زندان آزاد شدند.
به گفته سازمان ملل متحد، در سال ۲۰۲۵ در نیجر ۱۳ روزنامهنگار بازداشت شدند و این نهاد خواستار آزادی آنها شده بود.
به گزارش رسانههای محلی، ۶ روزنامهنگار همچنان در نیجر در بازداشت به سر میبرند؛ اتهامهایی چون لطمه زدن به دفاع ملی و توطئه علیه دولت به آنها وارد شده است.
در سال ۲۰۲۶، نیجر در جدول جهانی آزادی مطبوعات سازمان گزارشگران بدون مرز (RSF) ۳۷ پله سقوط کرد و در میان ۱۸۰ کشور به رتبه ۱۲۰ رسید.
سازمان گزارشگران بدون مرز و عفو بینالملل بارها نگرانی شدید خود را نسبت به نقض آزادی مطبوعات در نیجر ابراز کردهاند.
در سال ۲۰۲۴، نیجر قانونی را به تصویب رساند که انتشار آنلاین «دادههایی که میتواند نظم عمومی را بر هم بزند» را جرمانگاری میکند.
این کشور همچنین در سال ۲۰۲۵ نزدیک به ۳ هزار سازمان غیردولتی داخلی و خارجی را تعلیق کرد و آنها را به فقدان شفافیت و حمایت از «تروریستها» یا گروههای مسلح متهم کرد.