خبرگزاری آسوشیتدپرس به نقل از دو مقام مطلع از ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا اعلام کرد روسیه اطلاعاتی در اختیار ایران قرار داده است که میتواند به تهران کمک کند تا ناوهای جنگی آمریکا، هواپیماها و دیگر تجهیزات نظامی این کشور در منطقه را هدف قرار دهد.
به گفته این مقامات که اجازه نداشتند درباره این موضوع حساس بهطور علنی صحبت کنند و به شرط ناشناس ماندن سخن گفتند، آمریکا هنوز آگاهی ندارد که روسیه به ایران دستور داده با این اطلاعات چه کند.
با این حال، این نخستین نشانه از تلاش مسکو برای ورود به جنگی است که یک هفته پیش توسط آمریکا و اسرائیل علیه ایران آغاز شد. روسیه از معدود کشورهایی است که روابط دوستانهای با تهران دارد.
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
کاخ سفید گزارشها درباره دادن اطلاعات به ایران توسط روسیه درباره اهداف آمریکایی در منطقه را کماهمیت جلوه داد. کارولین لویت، سخنگوی کاخ سفید، روز جمعه به خبرنگاران گفت: «این مسئله صراحتا هیچ تفاوتی در عملیات نظامی در ایران ایجاد نمیکند، زیرا ما آنها را کاملا در هم میکوبیم.»
خانم لویت از پاسخ به این پرسش که آیا دونالد ترامپ با ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه درباره این تبادل اطلاعات گفتوگو کرده یا اینکه معتقد است روسیه باید با پیامدهایی روبهرو شود، خودداری کرد و گفت ترجیح میدهد رئیسجمهور شخصا درباره این موضوع صحبت کند.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کاخ کرملین نیز در پاسخ به این پرسش که آیا روسیه فراتر از حمایت سیاسی خواهد رفت و کمک نظامی به ایران ارائه خواهد کرد، گفت چنین درخواستی از سوی تهران مطرح نشده است.
او روز جمعه گفت: «ما با طرف ایرانی و با نمایندگان رهبری ایران در گفتوگو هستیم و قطعا این گفتوگوها را ادامه خواهیم داد.»
وقتی از او پرسیده شد که آیا مسکو از آغاز جنگ ایران تاکنون کمکی نظامی یا اطلاعاتی به تهران ارائه داده است، از اظهار نظر خودداری کرد.
روسیه در سالهای اخیر روابط خود با ایران را تقویت کرده است، زیرا در جنگ چهار ساله خود علیه اوکراین بهشدت به موشکها و پهپادهایی نیاز داشت که بتواند در میدان نبرد از آنها استفاده کند.
دولت بایدن پیشتر بخشی از ارزیابیهای اطلاعاتی خود را از حالت محرمانه خارج کرده بود که نشان میداد ایران پهپادهای تهاجمی در اختیار مسکو قرار میدهد و به کرملین در ساخت کارخانهای برای تولید پهپاد کمک کرده است.
دولت پیشین آمریکا همچنین ایران را متهم کرده بود که موشکهای بالستیک کوتاهبرد در اختیار روسیه برای جنگ اوکراین قرار داده است.
جزئیات مربوط به این اطلاعات آمریکا نخستین بار توسط روزنامه واشینگتنپست گزارش شد.
خانم لویت در پاسخ به این پرسش که آیا این افشاگری اعتماد ترامپ به پوتین برای دستیابی به توافق صلح در جنگ اوکراین را کاهش داده، گفت: «فکر میکنم رئیسجمهور بگوید که صلح همچنان هدفی دستیافتنی در جنگ روسیه و اوکراین است.»
در همین حال، ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین گفته آمریکا و متحدانش در خاورمیانه بهدنبال استفاده از تجربه اوکراین در مقابله با پهپادهای شاهد ایران هستند. تهران این پهپادها را برای جنگ روسیه در اوکراین در اختیار مسکو قرار داده و اکنون از آنها در حملات تلافیجویانه در سراسر خلیج فارس استفاده میکند.
زلنسکی گفته است که با امارات متحده عربی، قطر، بحرین، اردن و کویت درباره امکان همکاری در این زمینه گفتوگو کرده است.
اولگا استفانیشینا، سفیر اوکراین در ایالات متحده گفت: «اوکراین میداند چگونه در برابر حملات پهپادهای شاهد دفاع کند، زیرا شهرهای ما تقریبا هر شب با این حملات روبهرو بودهاند. وقتی شرکای ما به کمک نیاز دارند، ما همیشه آماده کمک هستیم.»
ترامپ که در تحقق وعده انتخاباتی خود برای پایان دادن به جنگ روسیه و اوکراین با دشواری روبهرو بوده، رابطهای پر نوسان با زلنسکی داشته است. او بارها رهبر اوکراین را تحت فشار قرار داده تا به خواستههای روسیه تن دهد، از جمله اینکه کییف بخشی از سرزمینهای اوکراین را که هنوز در کنترل خود دارد واگذار کند.
در همین حال، در شرایطی که پنتاگون با پرسشهایی درباره این موضوع روبهروست که آیا جنگ با ایران ذخایر تسلیحاتی آمریکا را کاهش میدهد یا نه، ترامپ این هفته گلایه کرد که جو بایدن، رئیسجمهور پیشین آمریکا، میلیاردها دلار تسلیحات پیشرفته در اختیار اوکراین قرار داده اما ذخایر تسلیحاتی آمریکا را دوباره تکمیل نکرده است.
واشگتنپست: اطلاعات روسیه درباره موقعیت ناوها و هواپیماهای آمریکایی است
روزنامه واشنگتنپست هم در گزارشی مشابه از قول سه منبع آگاه نوشت اطلاعاتی که روسیه به ایران داده شامل موقعیت ناوها و هواپیماهای آمریکایی در خاورمیانه بوده است.
سه مقام آگاه از اطلاعات امنیتی به این روزنامه گفتهاند که روسیه به ایران اطلاعات هدفگیری برای حمله به نیروهای آمریکایی در خاورمیانه ارائه کرده است.
یکی از این منابع گفته است: «به نظر میرسد تلاش روسیه جامع و همهجانبه باشد.»
میزان کمک روسیه در هدفگیری برای ایران کاملاً مشخص نیست. مقامها گفتند توانایی خود ارتش ایران در شناسایی نیروهای آمریکایی طی کمتر از یک هفته درگیری کاهش یافته است.
سیا و پنتاگون از اظهار نظر در این زمینه خودداری کردهاند.
یورونیوز فارسی را در ایکس دنبال کنید
تحلیلگران گفتند که اطلاعات همرسان شده از سوی روسیه با الگوی حملات ایران به نیروهای آمریکا، از جمله زیرساختهای فرماندهی و کنترل، رادارها و سازههای موقت، مانند سازهای در کویت که در آن شش سرباز کشته شدند، هماهنگ است.
ایستگاه سیا در سفارت آمریکا در ریاض، پایتخت عربستان سعودی نیز در روزهای اخیر مورد حمله قرار گرفته است. طبق ارزیابی داخلی وزارت خارجه که واشینگتنپست آن را بررسی کرده، بخشهایی از ساختمان سفارت «غیرقابل بازیابی» بوده و باید مسدود شود و بخشهای دیگر حداقل برای یک ماه قابل سکونت نیستند.
دارا ماسیکوت، کارشناس نظامی روسیه در بنیاد صلح بینالمللی کارنگی، گفت: «ایران حملات بسیار دقیقی به رادارهای هشدار اولیه یا رادارهای فراتر از افق انجام میدهد. آنها این کار را بهصورت هدفمند انجام میدهند و به دنبال فرماندهی و کنترل هستند.»
ایران تنها چند ماهواره نظامی در اختیار دارد و هیچ ماهواره مستقلی ندارد، بنابراین تصاویر ارائهشده توسط توانایی فضایی پیشرفتهتر روسیه ارزش بالایی دارد، بهویژه که کرملین پس از سالها جنگ در اوکراین تجربه زیادی در هدفگیری به دست آورده است.
نیکول گرژفسکی، پژوهشگر همکاری ایران و روسیه در مرکز بلفر دانشگاه هاروارد گفت که حملات تلافیجویانه ایران از نظر دقت و هدفگیری و همچنین توانایی گاهی در غلبه بر دفاع آمریکا و متحدانش بسیار پیشرفته بوده است.
او گفت: «آنها از پدافند هوایی عبور میکنند» و افزود کیفیت حملات ایران حتی نسبت به جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل در تابستان گذشته بهبود یافته است.
رقبای آمریکا از جمله ایران، چین و کره شمالی در طول جنگ اوکراین به روسیه یا کمک نظامی مستقیم یا پشتیبانی برای صنعت دفاعی گسترده مسکو ارائه کردهاند.
ایالات متحده نیز دهها میلیارد دلار تجهیزات نظامی به اوکراین داده و اطلاعاتی را درباره مواضع روسیه با کییف همرسان کرده تا هدفگیری آن بهبود یابد.